De EU moet werk maken van natuurherstel in het boerenland

Lang niet iedereen weet het, maar de toekomst van ons landschap wordt voor een belangrijk deel bepaald in Brussel. Daar wordt in EU-verband afgesproken wat boeren moeten doen of laten om een beroep te kunnen doen op bijna 60 miljard aan landbouwsubsidie. Wat Vogelbescherming Nederland betreft komen er veel scherpere eisen: wie belastinggeld wil ontvangen voor zijn boerenbedrijf moet ruimte gunnen aan wilde bloemen, veldleeuwerik en grutto.

Wat iedereen wel weet is dat waar het boerenland vroeger zoemde van insecten, veldleeuweriken hoog in de lucht zongen en kieviten over elkaar heen buitelden de schaalvergroting en intensivering gezorgd heeft voor eentonigheid en verlies van biodiversiteit. Veel houtwallen zijn weg gehaald, sloten zijn gedempt, bloemen zijn verdwenen. Ons voorheen zo levendige platteland is verworden tot eentonige akkers en levenloze raaigrasweiden.

Wat ook lang niet iedereen weet is dat elk Nederlander via de belasting €114 bijdraagt aan de landbouwsubsidie die voor dit eentonige boerenland heeft gezorgd. Vogelbescherming Nederland roept de politici van de EU op ons belastinggeld in te zetten als vergoeding voor natuurinclusief werken op het boerenbedrijf.

Landbouwbeleid op de schop

Vogelbescherming Nederland wil een ommekeer in de landbouw. Want we hebben er alle begrip voor dat het beheer van ons boerenlandschap waarvan bijna iedereen zo veel houdt wordt gesteund met hulp van belastinggeld. Maar we willen dat belastinggeld niet langer wordt ingezet als inkomensondersteuning voor boeren die tegelijkertijd gestimuleerd worden tot intensieve landbouw met desastreuze gevolgen voor onze biodiversiteit. Wij willen een verandering van het systeem door landbouwsubsidie in te zetten voor:

een gezonde natuurinclusieve landbouw die veel meer rekening houdt met natuur en landschap door

  • verhoging van het waterpeil in graslanden;
  • meer kruidenrijke graslanden;
  • herstel en behoud van regio specifieke landschapselementen;
  • meer diversiteit in akkerbouwgewassen;
  • meer en bredere akkerranden en natuurvriendelijke oevers.
Dit is wat we veel meer willen zien
Dit is wat we al teveel zien

Meer steun voor boeren die hun land graag delen met de grutto

Gelukkig horen we op het platteland steeds vaker een ander geluid. Veel boeren zouden graag meer rekening willen houden met de grutto of de veldleeuwerik, en de ooit zo kenmerkende houtwallen herstellen. Maar ze zitten vaak vast in een landbouwsysteem dat hen weinig keuzemogelijkheden geeft. En er moet natuurlijk wel brood op de plank komen.

Vogelbescherming Nederland werkt samen met weidevogelboeren en akkervogelboeren, in projecten waarmee goede resultaten worden geboekt voor boerenlandvogels. Wat we hier samen leren en realiseren kan door veel meer boeren worden toegepast, mits de landbouwsubsidie grondig op de schop gaat. Wat ons betreft benutten we het beschikbare geld om boeren te helpen die werk maken van een duurzame leefomgeving en die bereid zijn te herstellen wat is verdwenen. Zodat de weiden weer bloemrijker worden en de akkerranden voedselrijker, de grutto op meer plekken zijn jongen kan grootbrengen en patrijzen kunnen scharrelen tussen de houtwallen. 

Landbouwsubsidies alleen voor biodiversiteit

Bijna wekelijks krijgen we verhalen binnen over de desastreuze gevolgen die de manier waarop wij omgaan met de leefomgeving heeft op de biodiversiteit. Dat heeft niet alleen gevolgen voor onze vogels en insecten, maar ook voor de mens. Wat niet goed is voor onze vogels, is ook niet goed voor ons. Willen we het tij keren, dan moeten we onze leefomgeving en dus ook het boerenland met veel meer respect behandelen. Steeds meer productie van het land halen kan niet langer het uitgangspunt zijn als we kijken naar onze akkers of de veestapel. Voor wie denkt dat dit veel te kostbaar is: bedenk dat we al jaren geld pompen in het wegwerken van de natuur en milieuproblemen die worden veroorzaakt door intensieve landbouw. Als er geen fikse verandering komt zullen de negatieve effecten van de huidige landbouw de komende jaren alleen maar groter worden. Natuurlijk mag er geld worden verdiend in de agrarische sector, maar het kan niet langer ten koste gaan van de planten en dieren met wie we onze ruimte moeten delen: het moet natuurinclusief.

Mogelijkheden zijn er genoeg

Bij natuurgericht akkerbeheer zet de boer bijvoorbeeld enkele hectaren van zijn grond in voor extensief akkerbeheer. Het gewas wordt niet geoogst, maar blijft in de winter ‘overstaan’ om te dienen als wintervoedsel voor zaadeters. Deze stroken akkers zijn van grote betekenis voor forse aantallen vogels, zeker tijdens strenge winters. Daarbij gaat het niet alleen om zaad etende zangvogels als de geelgors, maar ook om muizen etende roofvogels als blauwe kiekendief, torenvalk en uilen. Voor dit soort natuurmaatregelen verdienen boeren ons belastinggeld.

Weidevogelboeren investeren geld en tijd om meer rijke weide te ontwikkelen. Ze werken met bloemrijke grassoorten, ze gebruiken ruige mest, en zorgen voor een hoger waterpeil dan in de weilanden om hen heen. Dit levert bloemen en kruiden op, wat weer insecten aantrekt. Voedsel voor weidevogels! Ook worden nesten actief beschermd en wordt het maaien uitgesteld tot ver in het voorjaar zodat kuikens rustig kunnen opgroeien. Deze boeren verdienen steun vanuit ons belastinggeld.

PARTRIDGE project

Lees hier alles over het internationale PARTRIDGE project. Bloemenblokken, keverbanken en patrijzenhagen zorgen ervoor dat akkervogels zoals de patrijs niet uitsterven in Europa.

lees meer

Help vogels van de Rode Lijst

Ons land telt 196 broedvogels en maar liefst 87 soorten staan er op de Rode Lijst. Dat is bijna de helft! Gelukkig is er ook positief nieuws: beschermen werkt. Met uw gift steunt u de verbetering van leefgebied voor vogels van de Rode Lijst. 

Doneer nu