Beschermingsplan Moerasvogels

Om de problemen voor moerasvogels aan te pakken startte in 2000 het toenmalige Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Voedselkwaliteit met het Beschermingsplan Moerasvogels. Vogelbescherming had er intensief voor gelobbyed en heeft daarnaast actief bijgedragen aan het plan en meegewerkt met de uitvoering.

Knelpunten moerasvogels

Om de knelpunten van moerasvogels op te lossen is veel onderzoek uitgevoerd. Zowel om de exacte problemen te identificeren als om de effectiviteit van maatregelen te onderzoeken. Het ging vooral om:

  • Ruimte. Veel moerasgebieden liggen geïsoleerd en de afmeting is vaak te beperkt om als leefgebied te dienen. Dit knelpunt is te verhelpen door het leggen van verbindingen tussen deze gebieden, zodat er een geschakeld gebied ontstaat van voldoende omvang.
  • Waterbeheer. In Nederland zijn we druk bezig om ons land droog te houden. Ook de landbouw stelt eisen aan het 'watermanagement'. Door het onderzoeken van natuurlijker vormen van waterbeheer kan schade aan moerasgebieden worden beperkt.
  • Waterkwaliteit. Niet alleen het waterpeil, ook het water zelf kan gevaren met zich meebrengen. Zo kan met meststoffen verrijkt water leiden tot troebel water, en de groei van minder gewenste plantensoorten. Ook verzuring en vervuiling hebben invloed. Vooral aandacht voor het gebruik van meststoffen is belangrijk om de waterkwaliteit op peil te houden. In Nederland verbetert de waterkwaliteit de laatste jaren gestaag, maar onze aandacht mag niet verslappen.
  • Beheer. De manier waarop een gebied wordt beheerd is ook van grote invloed. Met specifiek en goed beheer, kunnen de moerasvogels met meer succes broeden.
  • Gebruik. Ook recreanten, vissers en jagers gebruiken de moerasgebieden. Ze verstoren de schuwe moerasvogels. Door betere zonering van verschillende activiteiten kan de rust in de gebieden terugkeren.
  • Buitenland. Veel aandachtssoorten lopen buiten Nederland gevaar. Ze worden daar bejaagd, of ze worden bedreigd doordat in het buitenland belangrijke gebieden verdwijnen, die ze op hun trekroutes gebruiken om te eten of te rusten. Samenwerking met andere landen is daarom belangrijk.

Resultaten Beschermingsplan Moerasvogels

  • Met behulp van onderzoek is veel kennis vergaard en beschikbaar gesteld, onder meer over rietbeheer en beschermingsmaatregelen voor specifieke soorten, zoals zwarte stern en purperreiger.
  • Moeras en moerasvogels zijn gaan leven bij betrokken terrein beherende organisaties, overheden en een breder publiek.
  • Door middel van deze kennis én dankzij fondsenwerving en sponsoring is Vogelbescherming in staat geweest een flink aantal uitvoeringsprojecten, voor herstel en verbetering van habitats, te initiëren en te financieren. Goede voorbeelden zijn de Lepelaarsplassen en Zouweboezem.
  • Internationale samenwerking met BirdLife Partners langs de trekroute. Zo ondersteunt Vogelbescherming onder meer de natuurbeschermingsorganisatie NATURAMA in Burkina Faso en GREPOM in Marokko, en bijvoorbeeld projecten van Wetlands International.

Sterk verbeterd, maar nog niet klaar

Er is sinds het Beschermingsplan werd uitgevoerd veel verbeterd in Nederland. Maar er valt nog genoeg werk te doen. Soorten als roerdomp en grote karekiet staan nog steeds onder druk: ze maken onderdeel uit van het Actieplan Bedreigde Vogels van Vogelbescherming. In totaal staan er nog steeds 16 moerassoorten op de Rode Lijst van bedreigde broedvogels.

Meer weten?

Themadag Moerasvogels

In veel gebieden in Nederland zien we de laatste jaren een achteruitgang van moerasvogels. In andere gebieden nemen moerasvogels juist toe, bijvoorbeeld waar landbouwgebied werd omgezet naar natuur of waar waterberging wordt gecombineerd met natuurontwikkeling. Samen met beheerders, onderzoekers en beleidsmakers namen we factoren die een rol spelen bij bescherming van moerasvogels en beheer van moerassen onder de loep. Om kennis te delen, maar vooral ook om in actie te komen. De themadag werd georganiseerd samen met het Kennisnetwerk Ontwikkeling en Beheer Natuurkwaliteit (OBN). 

Het beste van deze website

Krijg maandelijks de beste artikelen van deze website in je mailbox met Vogels Digitaal. Alles over vogels in de tuin, vogels herkennen, vogels beschermen en Vogelbescherming.

aanmelden vogels digitaal

Actieplan Bedreigde Vogels

Met het Actieplan bedreigde vogels wil Vogelbescherming de bescherming van elf bedreigde vogelsoorten van de Rode Lijst een flinke impuls geven. Vogelbescherming kan zich geen Nederland voorstellen zonder vogels als kemphaan, velduil en grote karekiet.

download Actieplan

Gerelateerde items