Steenuilen helpen? Plaats een muizenruiter

“De muizenruiter is geïnspireerd op de oude hooiruiter, die ze vroeger op het boerenland zetten als ze gingen hooien”, vertelt Annemarie. “Het lange gras werd erop gelegd om te drogen en was een goede schuilplek voor kleine dieren zoals muizen. Daarmee vormde ze een goede basis voor roofvogels die muizen eten, zoals steenuilen. Nu de hooiruiter bijna niet meer wordt gebruikt, is de muizenruiter een goed alternatief. Het is een vrij simpel systeem van zes palen: drie schuin rechtop en drie liggers waarop het gras kan worden gelegd.”

In gemengd cultuurlandschap komen de muizenruiters het best tot hun recht; dat is het favoriete leefgebied van de steenuil. “De steenuil houdt van boerenerven met wat groen. Met struwelen en heggen langs de weides, zodat hij vanuit beschutting kan jagen op de open vlakte. En een nestkast ergens op het erf; als een steenuil zijn plekje heeft gevonden, kan hij heel lang terugkeren.”

Geeft de muizenruiter dan geen muizenoverlast op het erf? Juist niet, volgens Annemarie: “Als je muizen wilt bestrijden, moet je hun natuurlijke vijanden aantrekken, zoals de steenuil, torenvalk en kerkuil. Zij pakken de muizen in de omgeving en zorgen zo voor de balans. De muizenruiter is dus een stimulans om de natuurlijke bestrijding op gang te krijgen, samen met groen en nestgelegenheid.”

In het Jaar van de Steenuil kunnen vogelwerkgroepen en vrijwilligers van Vogelbescherming de muizenruiters aanvragen: voor boerenerven, bedrijventerreinen, moestuinen, maneges – alle locaties waar de steenuil zich thuis voelt. Om het leefgebied verder te verbeteren, kunnen ook andere materialen worden aangevraagd zoals nestkasten en beplanting. Voor de kosten heeft Vogelbescherming een Steenuilenfonds opgericht.

Voor Vogelrevalidatiecentrum Zundert vormen de muizenruiters een welkome bron van inkomsten: “We zijn een wildopvang voor inheemse vogels en zoogdieren die door menselijk toedoen in problemen zijn gekomen. Daarnaast hebben we een educatief centrum. Dit runnen we met drie vaste dierverzorgers en 120 vrijwilligers. Omdat we geen structurele subsidie krijgen, maken we onder andere met een groep vrijwilligers nestkasten en muizenruiters. De opbrengst komt ten goede aan de opvang.”

In die opvang worden trouwens ook regelmatig steenuilen gebracht. “Vaak zijn het roetuiltjes: steenuilen die in de schoorsteen zijn gevallen. Als ze hersteld zijn, zetten we ze weer uit. De jongen zetten we uit in combinatie met een nestkast, of op een plek met een lege kast, in overleg met een uilenwerkgroep. Oudere steenuilen proberen we terug te brengen naar de regio waar ze zijn gevonden, zodat ze terug kunnen naar hun eigen kast en hun partner.”