Grote burgemeester

Glaucous Gull, Larus hyperboreus - Meeuwen (Laridae)

De grote burgemeester lijkt op het eerste gezicht op een gewone zilvermeeuw, maar mist de zwarte vleugelpunten.
De grote burgemeester kan je met veel geluk in de winter tegenkomen langs de Nederlandse kust of in een zeehaven tussen de vele andere meeuwen.

Herkenning

Vier verschillende leeftijdsgroepen, maar alle met witte vleugeltoppen en zonder zwart. Volwassen vogels met een iets lichtere mantel dan zilvermeeuw en in de winter met een zwaar gestreepte kop en nek. Onvolwassen vogels met een vrij licht okerbruine kleur 'koffie-met-melk' egaal van onderen, gebandeerd op bovendelen. Snavel van alle kleden behalve adult is roze met zwarte punt, wat grootste verschil is met soms zeer gelijkende kleine burgemeester. Let daarnaast op grootte, lange snavel, plat voorhoofd en zwaardere bouw.

Geluid

Roep als zilvermeeuw, maar korter, meer staccato en soms grover.


64-77 cm, spanwijdte 132-142 cm


Deze soort lijkt op:


Leefwijze

Broeden

Broedt vanaf half mei - half juni, afhankelijk van de breedtegraad en de hoeveelheid ijs. Heeft 1 legsel met 2-3 eieren. Nest bevindt zich in de buurt van nederzettingen en vaak bij meeuwen- of ganzenkolonies. Het is een hoopje van zeewier, gras en mos. Broedduur 26-30 dagen. Jongen na 40 dagen vliegvlug. Begin september zijn ze onafhankelijk van de ouders.

Leefgebied

Broedt op kliffen, eilanden en ander open gebied nabij zee in het arctisch en subarctisch gebied, maar ook enkele kilometers landinwaarts. Wordt in Nederland vrijwel uitsluitend aan de kust gezien, in havens, langs pieren, strekdammen en soms in steden.

Voedsel

Een breed scala aan dierlijk materiaal, zoals eieren, vis, jonge vogels, schelpdieren en aas.

Vogeltrek

Vliegt na het broedseizoen zuidwaarts mee met de ijsgrens. Vogels van het west-Palearctisch gebied vliegen zo ver als de Britse eilanden en de zuidrand van de Noordzee, met enkele die tot noord-Frankrijk vliegen.


Verspreiding en aantal

wintergast in uiterst klein aantal

jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec

In Nederland worden wisselende, maar kleine tot zeer kleine, aantallen gezien.

Aantallen in Nederland

Aantal broedparen Geen broedvogel
Geschat maximum aantal overwinteraars/doortrekkers uiterst klein aantal

Bron: Sovon Vogelonderzoek Nederland

Meer weten over trends? Kijk op sovon.nl.

Waarnemingen

Bron en meer waarnemingen: Waarneming.nl

Kijktip

Blijft in de winter vaak maandenlang op dezelfde plek rondhangen, ook in steden, waar hij in havens en op vuilnisbelten loert op visafval. Ook vaak op stranden, waar hij leeft van aangespoelde dode vis, zeesterren en schelpdieren, vooral na storm.

In Europa

Noordkust van Rusland, IJsland en de Arctische eilanden.

Meer informatie


Bescherming

De internationale populatie is redelijk stabiel. Heeft wel te lijden onder zeevervuiling die ophoopt in het lichaam van toppredatoren. Daarnaast wordt er in Noord-Amerika en Groenland gejaagd op de soort en worden eieren geoogst.


Wet- en regelgeving

De grote burgemeester is een beschermde inheemse diersoort. Net als alle andere vogels die van nature in het wild in Nederland voorkomen zijn grote burgemeesters beschermd op grond van de Europese Vogelrichtlijn. De bescherming van de grote burgermeester is in Nederland geregeld in de Wet natuurbescherming.

Algemene regels

De Wet natuurbescherming bevat een aantal verboden handelingen die van toepassing zijn op alle inheemse vogels. Deze verboden gelden in heel Nederland. De wet verbiedt:

  • het opzettelijk doden of vangen van vogels (artikel 3.1 lid 1);
  • het opzettelijk vernielen of beschadigen van nesten, rustplaatsen en eieren van vogels, of het wegnemen van nesten (artikel 3.1 lid 2);
  • het rapen en onder zich hebben van eieren van vogels (artikel 3.1 lid 3);
  • het opzettelijk storen van vogels (artikel 3.1 lid 4);
  • het bezit, het vervoer en de handel in vogels, dood of levend, dan wel delen of producten daarvan (artikel 3.2).

Overtreding van deze verboden is een economisch delict en kan leiden tot strafrechtelijke vervolging. De verboden worden ook bestuursrechtelijk gehandhaafd. Uitzonderingen op de verboden zijn opgenomen in de wet en de bijbehorende uitvoeringsregelgeving. De wet voorziet in een algemene bevoegdheid voor de provincie (en in sommige gevallen het Ministerie van Economische Zaken) om onder strikte voorwaarden een ontheffing of vrijstelling te verlenen van de verboden (artikel 3.3).

Bijzondere regels

Er zijn geen natuurgebieden voor deze soort aangewezen op grond van de Wet natuurbescherming. De soort komt slechts in beperkte mate als wintergast in Nederland voor.

Meer weten?

© Foto's: AGAMI   © Illustraties vogels: Elwin van der Kolk   © Video's: Natuur Digitaal