Vogelakkers

De biodiversiteit in het agrarische gebied staat al jarenlang onder zware druk. Er bestaan nauwelijks goede voorbeelden van oplossingen die hebben geleid tot herstel van soorten op populatieniveau. Veel van de huidige maatregelen zijn maar beperkt effectief. Bovendien zijn ze erg duur. De noodzaak tot het ontwikkelen van effectieve en efficiënte vergroeningsmaatregelen is dus groot. Daarbij moeten dergelijke maatregelen goed inpasbaar zijn in de agrarische bedrijfsvoering. De ‘Vogelakker’, een volveldse combinatie van meerjarige eiwitgewassen (luzerne op de kleigronden, rode klaver op de zandgronden) en beheerde braakstroken lijkt aan deze wensen tegemoet te komen.

Onderzoek heeft aangetoond dat de Vogelakkers zowel ’s zomers als ’s winters door zeldzame en bedreigde soorten als veldleeuwerik, velduilgrauwe en blauwe kiekendief en andere karakteristieke soorten van de open akkergebieden gebruikt worden om in te nestelen of te foerageren. De ‘Vogelakker’ is in Groningen en Flevoland ontwikkeld door Werkgroep Grauwe Kiekendief.

Velduil en blauwe kiekendief

Vogelbescherming en de Werkgroep Grauwe Kiekendief leggen samen met terreinbeheerders en boeren verspreid over het Waddengebied 150 hectare Vogelakkers aan. Daarmee maken velduil en blauwe kiekendief kans om te overleven in de Wadden. De Vogelakkers herbergen veel muizen en werken daarom als magneten voor muizeneters.

Het project wordt financieel gesteund door het Waddenfonds met een subsidie van circa 1 miljoen euro. Ook de leden van Vogelbescherming droegen ruimhartig bij. Naast verbetering van leefgebied gaan we ook onderzoek doen naar hoe de blauwe kiekendief verschillende habitats in het Waddengebied benut. Dat biedt een nog duidelijker inzicht in de belangrijkste knelpunten voor deze vogel gedurende het jaar. Daarnaast wil het project maatregelen stimuleren in de duinen, waardoor blauwe kiekendief en velduil er beter voor komen te staan.

In 2015 vond een Themadag plaats over de Blauwe Kiekendief en Velduil, vooral voor beheerders uit duin- en kustgebieden. Om kennis te delen, maar vooral ook om in actie te komen voor velduil en blauwe kiekendief.

Verdere ontwikkeling Vogelakkers

Vogelbescherming is in 2015 samen met het Louis Bolk Instituut en de Werkgroep Grauwe Kiekendief een pilot gestart rondom ‘Vogelakkers’. Naast het lopende onderzoek van Werkgroep Grauwe Kiekendief naar vogels en veldmuizen kijkt het Louis Bolk Instituut naar de effecten op de bodemgesteldheid, het bodemleven en insectenleven. Deze pilot loopt in drie provincies. Opschaling naar meer akkergebieden en nieuwe samenwerkingen met boeren ligt in de planning. Het Ministerie van Economische Zaken is opdrachtgever van het project.

De Europese Commissie heeft het concept ‘Vogelakkers’ intussen geaccepteerd als vergroeningsmaatregel in de landbouw. Hiermee is zowel in de 1e pijler (inkomensondersteuning) als in de 2e pijler (agrarisch natuur- en landschapsbeheer) van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) de ‘Vogelakker’ voor akkerbouwers een serieuze optie geworden om de vergroening op bedrijfsniveau vorm te geven. De komende jaren zullen de bedrijfseconomische aspecten, de ecologische effectiviteit en de agrarische inpasbaarheid worden beoordeeld.

Gerelateerde items