Rode wouw

Red Kite, Milvus milvus - Sperwers (Accipitridae)

De rode wouw is één van de weinige vogelsoorten, die bijna alleen in Europa voorkomt. Door intensieve vervolging was hij sterk afgenomen en plaatselijk verdwenen. Beschermende maatregelen hebben hieraan een eind gemaakt; tegenwoordig komt de soort in onze buurlanden weer voor, zij het nergens talrijk. Het voedsel bestaat vooral uit aas; daarnaast worden prooien tot de grootte van een konijn gevangen.

Herkenning

Slanke, sierlijke roofvogel met lange, geknikte vleugels en lange, diep gevorkte staart. Vleugels worden opvallend geknikt gehouden, staart wordt vaak gekanteld. Oranjebruin lichaam met lichte kop, grote lichte vleugelvelden. Staart oranjebruin. Zwarte wouw lijkt op rode wouw maar heeft kortere, bredere vleugels, slechts licht gevorkte staart en donker roodbruin lichaam; lang niet zo bont als rode wouw.

Geluid

Schril en hoog, bijna meeuwachtig.


60-72 cm, spanwijdte 143-171 cm


Deze soort lijkt op:


Leefwijze

Broeden

Territoriaal. Luidruchtig bij het nest. Bouwt niet elk jaar een nieuw nest, gebruikt ook oude, zelfgebouwde nesten. Broedt in kronen van hoge boom. Nest vrij klein en slordig, basis van takken en twijgen, vaak met lappen plastic en touw. Eén legsel, meestal twee eieren. Broedtijd 31-32 dagen per ei, begint na leg van eerste ei. Jongen vliegen uit na 50-60 dagen, zijn pas zelfstandig na twee tot drie weken. Jaagt tot 8 km van het nest.

Leefgebied

Halfopen, laag gelegen of heuvelachtige bosrijke gebieden, liefst een combinatie met landbouwgebieden met extensieve beweiding met vee, of met heide. Vroeger stadsvogel (Londen), tegenwoordig in Engeland ook weer in suburbane gebieden. In winter ook in meer open gebieden.

Voedsel

Zeer gevarieerd, maar vooral aas en kleine tot middelgrote vogels en zoogdieren. Hangt sterk af van leefgebied. Is opportunistisch en daardoor zelfs op vuilnisbelten te vinden. Wordt tegenwoordig ook gevoerd in tuinen in Engeland. Jaagt vooral in open land, in lage, actieve, tamelijk langzame vlucht. Soms hoog vanuit de lucht, waarna een stootduik volgt.

Vogeltrek

Zweedse en Oost- en Midden-Europese broedvogels zijn voornamelijk trekvogel, hoewel steeds meer rode wouwen niet meer trekken. Trekt over breed front naar zuidwest, met stuwing in Zuid-Zweden (Falsterbo). Trekt in het najaar vooral door in de zuidoostelijke helft van het land, in september tot in november. In het voorjaar iets talrijker en dan ook in de noordwestelijke helft te zien, vooral van maart tot en met mei. Trekt overdag, vooral bij mooi weer en zuidoosten wind.


Verspreiding en aantal

doortrekker in uiterst klein aantal

jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec

Ontbrak in veel jaren vanaf 1980 als broedvogel. Sinds 2010 jaarlijks met in 2014 drie paar en in 2015 vijf paar.

Aantallen in Nederland

Aantal broedparen 1 (in 2012)
Geschat maximum aantal overwinteraars/doortrekkers zeer klein aantal

Bron: Sovon Vogelonderzoek Nederland

Meer weten over trends? Kijk op sovon.nl.

Waarnemingen

Meer waarnemingen op Waarneming.nl

Kijktip

In het najaar de meeste kans in het zuidoosten van ons land, vooral bij stevige oostenwind in oktober en begin november. In het voorjaar ook elders, vooral in maart, april en mei. Enige stuwing langs groot, open water (Breskens, Kamperhoek, Eemshaven).

In Europa

Bijna geheel beperkt tot Midden- en West-Europa. Grootste populaties te vinden in Duitsland, Spanje en Frankrijk; neemt sterk toe in Engeland.

Meer informatie


Bescherming

Nog niet bedreigd in Europa, maar neemt wel af in belangrijke landen voor de soort (Spanje, Frankrijk, Duitsland). Neemt toe in Zweden, Denemarken, Zwitserland, Polen en Engeland. Wordt bedreigd door vervolging, directe en indirecte vergiftiging van aas, afdekking van vuilnisbelten, windenergieparken, afname van extensieve beweiding met schapen, toename intensieve landbouw. Er worden nu in veel landen beschermingsplannen uitgevoerd.

Wat wij doen

Deze soort heeft de aandacht van veel BirdLife Partners. Er worden in allerlei landen beschermingsplannen uitgevoerd om deze typisch Europese soort te behouden.

Wat kunt u doen

Ontdekt u (vermoedelijk) broedende rode wouwen, laat deze dan met rust en neem contact op met de Werkgroep Roofvogels Nederland.
Vergiftiging en vervolging van deze soort komt ook in Nederland voor. Komt u gevallen op het spoor, neem dan contact op met de Werkgroep Roofvogels Nederland (zie Links).

Meer weten?

Actuele berichten


Wet- en regelgeving

De rode wouw is een beschermde inheemse diersoort. Net als alle andere vogels die van nature in het wild in Nederland voorkomen zijn rode wouwen beschermd op grond van de Europese Vogelrichtlijn. De bescherming van de rode wouw is in Nederland geregeld in de Flora- en faunawet.

Algemene regels

De Flora- en faunawet bevat een aantal verboden handelingen die van toepassing zijn op alle inheemse vogels, waaronder de rode wouw. Deze verboden gelden in heel Nederland. De wet verbiedt:

  • het doden, verwonden, vangen (artikel 9)
  • het opzettelijk verontrusten (artikel 10)
  • het beschadigen, vernielen, uithalen, wegnemen of verstoren van nesten, holen of andere voortplantings- of vaste rust- of verblijfplaatsen (artikel 11)
  • het zoeken, rapen, uit het nest nemen, beschadigen of vernielen van eieren (artikel 12)
  • het bezit, het vervoer en de handel in de vogels dan wel eieren, nesten of producten daarvan (artikel 13)

Uitzonderingen op de verboden zijn onder strikte voorwaarden mogelijk. Daarvoor is een ontheffing of een vrijstelling nodig.

Bijzondere regels

Er zijn geen natuurgebieden voor deze soort aangewezen op grond van de Natuurbeschermingswet 1998, omdat de soort slechts in beperkte mate op doortrek in Nederland voorkomt.

Meer weten?

© Foto's: AGAMI   © Illustraties vogels: Elwin van der Kolk   © Video's: Natuur Digitaal