Koereiger

Cattle Egret, Bubulcus ibis - Reigers (Ardeidae)

De van oorsprong uit Afrika afkomstige koereiger is één van de zeldzamere reigersoorten in ons land. De aantallen lijken de laatste jaren toe te nemen en in 1998 is voor het eerst met zekerheid gebroed in de Wieden (Overijssel), zonder succes overigens. In 2006 was er een evenmin succesvol broedgeval in de Braakman (Zeeland). Koereigers zijn minder dan andere reigers gebonden aan water, en aan te treffen in weilanden met koeien, paarden of schapen. Ook liften ze graag op de rug van een schaap of koe mee.

Herkenning

Een kleine, witte en gedrongen reiger met korte gele snavel en lichtgele poten (in de winter donker). In zomerkleed met oranjegele borst-, kruin, en rugsierveren. Te onderscheiden van kleine zilverreiger door korte gele snavel, en van grote zilverreiger door grootte en kortere poten en snavel.

Geluid

Normaliter zwijgzaam, bij roestplekken en in baltstijd enig staccato gekraak.


45-56 cm, spanwijdte 88-96 cm


Deze soort lijkt op:

Bekijk het magazine 'Slimme Vogels'

Veel boeren hebben een groot hart voor natuur. Zij zorgen voor rijke weides en akkers vol bloemen, vlinders en vogels. In dit magazine, Slimme Vogels, vertelt een aantal boeren hoe zij dat doen, een rendabel bedrijf combineren met de zorg voor natuur. Hopelijk inspireren zij met hun verhalen ook andere boeren!

Bekijk het magazine

Leefwijze

Broeden

Broedt vanaf april-mei. Heeft 1-2 legsels per jaar bestaand uit meestal 2-5 eieren. Broedduur 21-26 dagen. In het buitenland vaak eigen kolonies, in Nederland broedend tussen andere reigers. Nest gemaakt van riet, takjes en twijgen die het mannetje verzameld. Beide ouders broeden de eieren uit. De jongen verlaten het nest al 14 dagen (soms 8); na ongeveer 30 dagen zijn ze vliegvlug en na 45 dagen pas volledig onafhankelijk.

Leefgebied

Moerasgebieden en weilanden met vee. Soms lopen ze letterlijk tussen de poten van koeien om de insecten op te eten die door de koeienpoten worden opgeschoffeld. Ze broeden in eigen kolonies, maar ook met andere reigersoorten in bomen in water en rietmoerassen. Soms maken ze ook gebruik van hoge bomen tot wel twintig meter hoogte. Broeden ook in steden, langs grote wegen en niet altijd in de buurt van water.

Voedsel

Hoofdzakelijk insecten zoals sprinkhanen en kevers, maar behoorlijk variabel: ook visjes, kikkers, wormen, muizen en dergelijke kunnen uit het menu bestaan. Foerageert geregeld tussen vee om op insecten te jagen die door de poten van het vee worden opgeschoffeld.

Vogeltrek

In Europa is de soort voornamelijk trekvogel. Vogels van Spanje en Frankrijk trekken met name vanaf de nazomer richting zuiden, in Italië zijn er al diverse waarnemingen van vogels in de winter. De soort komt zeer veel voor over de wereld, en in andere werelddelen is trekpatroon afhankelijk van andere factoren zoals regentijd.

PolderPracht Terschelling

PolderPracht, erenaam voor de Terschellinger Polder. Van dit unieke weidelandschap wil Vogelbescherming een vogelparadijs maken. Samen met boeren, kaasmakers en ondernemers laten we zien dat dit op een duurzame manier kan. Help mee door onze PolderPracht producten te kopen. Rechtstreeks uit de rijke weides van Terschelling waar bloemen bloeien, vogels vliegen en koeien vredig grazen.

bekijk de PolderPracht producten

Verspreiding en aantal

jaargast in uiterst klein aantal

jan feb mrt apr mei jun jul aug sep okt nov dec

Over de hele wereld een stabiele trend. Vogels in Nederland lijken toe te nemen, maar dit kan veroorzaakt worden door een waarnemerseffect.

Aantallen in Nederland

Aantal broedparen 0 (in 2014)
Geschat maximum aantal overwinteraars/doortrekkers uiterst klein aantal

Bron: Sovon Vogelonderzoek Nederland

Meer weten over trends? Kijk op sovon.nl.

Waarnemingen

Bron en meer waarnemingen: Waarneming.nl

Kijktip

Zeldzaam; Zeeland, Zuid- en Noord-Holland, en de kop van Overijssel zijn bekende regio's waar koereigers geregeld aangetroffen kunnen worden

In Europa

Broedt in Zuid-Frankrijk en delen van zuidelijk Spanje, Marokko en Griekenland.

Meer informatie


Bescherming

Internationale populatie geldt niet als bedreigd n en heeft in de twintigste eeuw een enorme opmars doorgemaakt. Vanuit Afrika werden alle continenten behalve Antarctica gekoloniseerd. Bevindt zich vaak in de buurt van mensen en heeft daardoor wel te lijden onder verstoring en vervuiling.


Wet- en regelgeving

De koereiger is een beschermde inheemse diersoort. Net als alle andere vogels die van nature in het wild in Nederland voorkomen zijn koereigers beschermd op grond van de Europese Vogelrichtlijn. De bescherming van de koereiger is in Nederland geregeld in de Wet natuurbescherming.

Algemene regels

De Wet natuurbescherming bevat een aantal verboden handelingen die van toepassing zijn op alle inheemse vogels. Deze verboden gelden in heel Nederland. De wet verbiedt:

  • het opzettelijk doden of vangen van vogels (artikel 3.1 lid 1);
  • het opzettelijk vernielen of beschadigen van nesten, rustplaatsen en eieren van vogels, of het wegnemen van nesten (artikel 3.1 lid 2);
  • het rapen en onder zich hebben van eieren van vogels (artikel 3.1 lid 3);
  • het opzettelijk storen van vogels (artikel 3.1 lid 4);
  • het bezit, het vervoer en de handel in vogels, dood of levend, dan wel delen of producten daarvan (artikel 3.2).

Overtreding van deze verboden is een economisch delict en kan leiden tot strafrechtelijke vervolging. De verboden worden ook bestuursrechtelijk gehandhaafd. Uitzonderingen op de verboden zijn opgenomen in de wet en de bijbehorende uitvoeringsregelgeving. De wet voorziet in een algemene bevoegdheid voor de provincie (en in sommige gevallen het Ministerie van Economische Zaken) om onder strikte voorwaarden een ontheffing of vrijstelling te verlenen van de verboden (artikel 3.3).

Bijzondere regels

Er zijn geen natuurgebieden voor deze soort aangewezen op grond van de Wet natuurbescherming. De soort komt slechts in beperkte mate in Nederland voor.

Meer weten?

© Foto's: AGAMI   © Illustraties vogels: Elwin van der Kolk   © Video's: Natuur Digitaal