Wat is dat nu voor een vogeltje, nooit van gehoord, ik hoor het u denken. Blauwe lutak is een streeknaam, die je ook al niet meer zo vaak hoort, bij ons in Midden Brabant, waar ik vandaan kom. De heggenmus, die naam zult u vast beter kennen, maar hebt u hem al een keer bewust gezien, hier wel.
dagpauwoog en gehakkelde aurelia
Heggenmus
We zitten hier bij de vijver te kijken naar vogels, maar soms glipt er toch eentje tussendoor, welke onopgemerkt blijft. De heggenmus, een vogeltje dat onopvallend door het leven gaat. Zelf denk ik altijd aan een muis, zo scharrelt deze door mijn tuin. Ook hier vloog hij zo binnen, eerst zagen we nog een jonge heggenmus, zie ook de clip Visite. Vandaag 17 juni liet een oudervogel zich even zien, landend achterin en langs de rand naar voren komend. Het was maar een kort moment, maar mogelijk zien we hem of haar vaker terug.
Kenmerken
De heggenmus is maar een kleine vogel van ongeveer 14 cm lang met een bruine rug en grijsbruine kop, en een grijzige borst. Misschien dat ik daarom deze altijd vergelijk met een muis. Het verenkleed is overwegend bruin gestreept, wat helpt bij camouflage in dicht struikgewas. We zien die kleurstelling terug bij veel vogels, vooral ook jonge vogels, zoals de jonge roodborst. Mannetjes en vrouwtjes lijken sterk op elkaar, met slechts subtiele verschillen in kleuring en intensiteit. De vogel heeft een lichte oogstreep en een korte, spitse snavel die geschikt is om insecten en zaden te eten.
Voeding en gedrag
Heggenmussen het zijn schuwe vogels die zich vaak laag in dicht struikgewas of hagen ophouden. Ze eten voornamelijk insecten zoals kevers, rupsen en spinnen in het voorjaar en zaden in de herfst en winter. Hun zang bestaat uit een zachte, variabele triller die vaak vanaf een verhoging of uit het struikgewas wordt gehoord; ze zingen vooral vroeg in de ochtend en tijdens het broedseizoen. Voor hun zang kun je terecht in de vogelgids, die vind je net onder het camerabeeld.
Voortplanting
Ze nestelen laag in struiken, hagen of heggen daar bouwen ze hun nest dat bestaat uit bladeren en gras met een zachtere binnenkant van haar en donsveertjes. Het legsel bestaat meestal uit 3 tot 6 eieren, die lichtblauw met bruine vlekjes zijn. De broedtijd duurt ongeveer 11 tot 14 dagen, en de jongen blijven meestal nog ongeveer twee weken in het nest voordat ze uitvliegen. Jaarlijks hebben de heggenmussen 2 legsels, vaak zelfs 3. Ze zijn ook erg medelevend met elkaar, zelden zie je strijd tussen verschillende koppeltjes. Het is zelfs zo dat ze elkaar soms helpen bij het voeren van hun kroost.
Tuin
Hebt u een tuin, dan zouden daar zeker struiken in moeten staan en liefst een heg. Daar zijn heggenmussen gek op, ze broeden veelal erg laag, onder de 2 meter. Een wat rommelige tuin daar houden ze van en zij niet alleen. Insecten en natuurlijk insecteneters zijn gek op een stapeltje bladeren of takken. Snoeiafval achter een struik is dan ook een aanrader. Kijk maar eens goed rond en misschien ontdekt u dan de blauwe lutak, de heggenmus, al scharrelend door uw tuin.
Vogelbescherming Nederland - Samen voor vogels en natuur
