Wat aan verse prooien gebracht wordt gaat er met smaak in bij de jongen, maar moet er ook weer uit! Terwijl de restanten vis en gevogelte vaak nog dagenlang blijven liggen op de nestrand. Het is maar goed (of juist jammer) dat we geen “geur webcam” hebben.
De twee nesten van het zeearend paar (links het ‘speelnest of mancave’, met daarop man zeearend en rechts het ‘webcamnest’ met de jongen) op 25 april 2026 (foto Andries Dijkstra)
Spijsvertering
Als vogel heb je geen tanden en kiezen om het voedsel klein te maken en dus wordt het (aangeboden) voedsel vaak in z’n geheel doorgeslikt. Veel soorten, waaronder de zeearend, hebben wel een krop. Dat is een uitstulping van de slokdarm waar het voedsel kan voorweken en enzymen worden toegevoegd. Van daaruit gaat het naar de spiermaag, waar het voorbewerkte voedsel wordt fijngemalen, zodat de voedingstoffen daarna via de darmwand in de bloedbaan worden opgenomen. Vervolgens is bij de jonge zeearenden goed te zien dat hetgeen wat overblijft (poep en urine) via de in de cloaca uitmondende darmen, al dan niet met een krachtige flats over de nestrand wordt gespoten. En ja, dan hopelijk niet tegen de lens van de webcam!
Braakballen
Het voedsel bevat ook onverteerbare delen en die worden doorgaans niet geloosd als poep, maar gaan via de snelste weg weer terug door slokdarm en snavel in de vorm van een braakbal. Het produceren van braakballen is overigens niet voorbehouden aan uilen en roofvogels. Reigers, meeuwen, kraaien en zelfs kleine zangvogels als de roodborst kunnen braken. Alleen zijn die braakballetjes vaak zo klein dat wij mensen die als zodanig niet herkennen.
Nesthygiëne
Jonge roofvogels, waaronder zeearenden, spuiten hun uitwerpselen over de rand van het nest. En ja, dat kan een keer missen, maar meestal niet. Hoe groter of wijder een ring van vogelmest onder het nest is, hoe ouder de jongen zijn. Overigens vormt zo’n cirkel van vogelpoep, zeker bij kolonievogels zoals aalscholvers, weer het begin van een nieuwe en rijke voedselkringloop!
Maar goed, even terug naar het zeearend nest. Daar zal het volgens de menselijke reukzin ontzettend stinken naar rottende vis- en vleesresten. Alleen denk ik niet dat de zeearenden die geur als overlast ervaren. Zeearenden hebben, naast een scherpe blik, tevens een goed ontwikkeld reukvermogen. Het zijn immers ook aaseters, die op grote afstand kunnen ruiken of en in welke richting zij in het veld een dood dier kunnen vinden. Het zou best eens kunnen dat zij juist de (voor onze neuzen vieze) nestgeur ervaren als de voor veel mensen aangename geur van vers gebakken brood.
Blijf genieten
Hoe dan ook, blijf voorlopig genieten van de geurloze beelden via de webcam. Als alles goed gaat, dan zullen de nu nog ‘pykjes’ rond de eerste week van juli het nest gaan verlaten. En … een ieder is welkom om zelf eens te gaan kijken in de leefomgeving van de zeearenden.
Aalscholverkolonie met ‘bemest’ geboomte in het NP “de âlde Feanen” (foto 25 april 2026, Andries Dijkstra)
Vogelbescherming Nederland - Samen voor vogels en natuur
