Een witte schim in de kolonie
15.05.26 Het is vroeg in de ochtend op de strekdam. De wind ruist door de vlieren. De lepelaar..
Door
Ronald van Harxen
Voorzitter werkgroep STONE
Ronald van Harxen, STONE | zaterdag 25 april 2026 | Vind ik leuk | Bewaar deze blog | 90x | 1296x
Je zou het zomaar kunnen denken, met slechts 35 prooien in veertien dagen. Wat echter telt is niet zozeer de hoeveelheid (de kwantiteit), maar de kwaliteit. Onder deze 35 bevonden zich maar liefst 24 muizen: 12 bosmuizen, 10 veldmuizen en 2 rosse woelmuizen. Gemiddeld 1,7 muis per dag. Ervan uitgaande dat een gemiddelde muis 19 gram weegt (ik denk wel wat meer, want echt kleine heb ik niet voorbij zien komen) dan betekent dat minstens 33 gram muis per dag. Dat lijkt me ruim voldoende voor een dagje niets doen. Die gram per dag die er aan andere prooien bijkomt, maakt het verschil niet meer.
Manlief loopt er dus niet de kantjes vanaf, maar hij heeft gewoon een luizenleven (correctie: muizenleven) met al die muizen. Misschien zou hij er nog wel meer kunnen vangen, maar zorgzaam als hij is, houdt hij waarschijnlijk ook een beetje de gezondheid (lees: gewicht) van zijn vrouw in de gaten. One mouse a day, keeps the doctor away, maar je kan het ook te bont maken.
Muizen zijn niet alleen belangrijk vanwege hun gewicht (1 muis = 36 rupsen), maar ook vanwege hun voedingswaarde. Ze bevatten relatief veel eiwitten en vetten, beide stoffen waar opgroeiende jongen goed op gedijen. En een broedende vrouw natuurlijk ook. Bovendien kan ze op deze manier ook overdag nog eens een hapje eten.
Voor de man heeft het voordelen dat hij relatief makkelijk aan zijn huiselijke plichten kan voldoen. Moet hij veel energie steken in het prooien vangen (36 keer op en neer vliegen op een dag), dan gaat dat ontegenzeggelijk ten koste van zijn eigen vitaliteit. Nu valt dat misschien nog wel mee, maar als er straks jongen zijn … In zo’n situatie kan hij wel veertig gram afvallen, wat veel is als je nog geen twee ons weegt. Zoiets zou zo maar eens nadelig voor zijn eigen overleving in de wintermaanden kunnen zijn. Ook voor hem is het dus fijn als hij een beetje op gewicht kan blijven.
Steeds meer komen we erachter dat steenuilen beslist alleseters zijn, van rupsen tot nachtvlinders en van regenwormen tot (mei)kevers, maar dat muizen het verschil uitmaken. Met muis worden de jongen zwaarder, verlaten ze in een betere conditie het nest, hebben ze betere overlevingskansen en meer kans het eerste broedseizoen succesvol te zijn. En nu maar hopen dat ze niet op zijn, voordat de eieren uitkomen.
Naschrift
Het was natuurlijk een mooie cliffhanger, de inleidende zinnen bij dit blog. De perfecte teaser. De eerlijkheid gebied me echter te zeggen dat het een foutje was. Ik had de tijd ingesteld op het gebruikelijke zondagochtend 08.00 uur, maar was vergeten op te slaan. Daardoor stond de inleiding er al veel eerder dan de bedoeling was. Gelukkig waren er teamleden die me daarop attent maakten, maar tevens zeiden dat het in de chat ‘de tongen losmaakte’. Daarop dacht ik: laat ook maar mooi staan zo.
Steenuilenoverleg Nederland (STONE) is een landelijke werkgroep die steenuilenbescherming en -onderzoek coördineert, stimuleert en faciliteert. Daartoe wordt samengewerkt met relevante binnen- en buitenlandse, professionele en vrijwilligersorganisaties. STONE is een vrijwilligersorganisatie, zonder betaalde krachten. Bezoek de website van STONE
15.05.26 Het is vroeg in de ochtend op de strekdam. De wind ruist door de vlieren. De lepelaar..
14.05.26 In nestkast 2 zijn er eergisteren en vanmorgen eieren gelegd, daarmee staat de gierzw..
14.05.26 Ergens is zij toch wel de heldin in het verhaal. Zij legt de eitjes, zij moet ze uit..
Meld je aan voor Vogelnieuws en ontvang nieuws, inspiratie en tips over vogels. En blijf op de hoogte van beschermingsprojecten en evenementen.
Meld je aan