Veren maken de vogel

Wim van Nee | maandag 29 juni 2026 | Vind ik leuk | Bewaar deze blog | 5x | 37x

Poetsen

Poetsen

Veren zijn ontworpen om mee te kunnen vliegen. Ze zijn licht, sterk en veerkrachtig. De vogels onderhouden dit belangrijke gereedschap zelf door te baden en te poetsen, watervogels houden de veren extra vet.
Als er toch een veer sneuvelt of slijt, dan is dat ook geen probleem. De veren worden vervangen, vogels ruien, één of twee keer per jaar. Voor lepelaars is het belangrijk om te kunnen blijven vliegen, zij ruien veer voor veer. Bij veel watervogels ruien de slagpennen gelijktijdig, ze kunnen dan een tijdje niet vliegen. Gelukkig kunnen ze veilig op het water verblijven. Beschermd door het water, voedsel binnen snavelbereik.

Bescherming

Veren bestaan in heel veel kleuren. Deze hebben allerlei functies. Het camoufleert als er gebroed of gejaagd wordt. Het speelt een rol bij de communicatie, vogels herkennen elkaar eraan, ze verleiden elkaar ermee.
De belangrijkste functie is bescherming. Donsveren in combinatie met dekveren vormen de beste jas die er bestaat. Met veren is zonnebrand overbodig, schadelijk UV licht bereikt de huid niet en het wit van de lepelaarsveren houdt ook nog eens de stralingswarmte van de zon buiten de deur.
Een vogel zonder veren ziet er heel raar uit, maar dat terzijde.

Sterk

Zwarte veren zijn het sterkst. Ze bevatten het pigment melanine. Dat maakt de veren slijtvaster dan witte veren, houdt UV straling beter tegen en de melanine zorgt ervoor dat de veren minder gevoelig zijn voor bacteriën. Kortom, veel voordelen.

Wit

Toen ik me afvroeg, waarom de lepelaar zo wit is, kon ik wel wat redenen bedenken. Mijn redenering ging mis bij de slagpennen, de veren die de vogel tijdens het vliegen dragen. Als de slagpennen zo belangrijk zijn, waarom hebben lepelaars dan geen sterke zwarte slagpennen? De jongen hebben nog wel wat zwart aan de vleugelpunten, maar na een paar keer ruien is dat ook verdwenen. Ik kwam er niet helemaal uit.

Ontwikkeling

Ontwikkeling van een diersoort is altijd een voortborduren en een reactie op het voorgaande. Er ontstaat niet ineens een compleet nieuwe soort, een diersoort is een variant op zijn verleden. Ik filosofeer er even op door. Misschien is in een oerverleden de lepelaar voortgekomen uit een grote witte vogelsoort, voldeed de witte kleur prima en was er geen reden dat die evolutionair zou veranderen.

Twaalf kilo

Dat zwarte veren sterker zijn, betekent niet dat witte veren niet sterk genoeg zouden zijn. Het duidelijkste voorbeeld is misschien wel de knobbelzwaan. Een volwassen mannetje weegt zomaar twaalf kilo. Zijn slagpennen zijn wit.
Zelfs een zwarte zwaan heeft witte slagpennen.

Het is wat het is.

Wim van Nee

Zelfs een zwarte zwaan heeft witte slagpennen

Vind ik leuk
Bewaar deze blog

Meer over