Veelgestelde vragen Beleef de Lente

Dat kan via de website van Nationaal Park Nieuw Land. In het laatste weblog 'Nog even (na)genieten van de lepelaars' vind je meer informatie, en een direct klikbare link naar de live beelden.

We konden drie nesten zien voor de nestcam. Het voorste nest, en twee achterburen.

Hoe ging het op het voorste nest van de nestcam?

Er waren drie broedpogingen. Helaas alle drie zonder broedsucces.

Eerste koppel. 

Twee eieren, gelegd op 18 en 20 maart. Meegenomen door boommarter.

Filmpjes:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/eerste-ei-11

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/tweede-ei-13

De boommarter greep zijn kans toen de oudervogels alleen op het nest waren.

Filmpjes:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/lepelaar-verdedigt-haar-nest

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/drama-op-het-nest

Tweede koppel.

Drie eieren, één ei uit het nest gevallen. Twee kuikens kwamen uit maar hebben het niet gered.

De eieren werden gelegd op 9, 11 en 13 april.

Filmpjes:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/derde-ei-en-overleeft-de-eerste-nacht

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/het-vierde-ei-7

Het derde ei viel na het leggen per ongeluk uit het nest. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/vijfde-ei-gaat-niet-helemaal-goed

Op 9 en 10 mei kwamen twee kuikens uit hun ei.

Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/kuikens-1

Op 16 mei overleed het kleinste - waarschijnlijk - jongste kuiken. Het tweede overleed op 20 mei.

Waarom hebben deze kuikens het niet gered?

Meestal is kuikensterfte een combinatie van onderkoeling en niet genoeg voedsel.

Dit nest heeft veel verstoring gehad van de boommarter. Beide kuikens lagen soms langere tijd bloot, als de ouders van het nest moesten. Ze hadden extra pech dat hun nest precies op een van de doorgaande routes van de marter ligt.

Het leek na het overlijden van het kleinste kuiken goed te gaan met het grotere kuiken. Maar dat had in de nacht van 17 op 18 mei dubbel pech.

Een avondwissel tussen de oudervogels liep mis. In die nacht was Man daardoor voor het eerst op het nest. Hij had geen eerdere ervaring met de nachtelijke verstoringen door de marter, en door de misgelopen wissel kreeg het kuiken in de aanloop naar de nacht geen eten.

In die nacht kwam de marter voorbij. Man vluchtte vlak voordat de marter in volle vaart over het nest en het kuiken heensprong, en kwam pas na krap een uur terug.

Het was een koude en natte nacht en toen Man weer op het kuiken ging liggen waren beide doorweekt en koud. Het kuiken is de ochtend daarop na een wissel door Vrouw gevoerd, maar was verzwakt door niet eten en bloot liggen in kou en regen. Het vroeg op 19 mei niet meer om eten en heeft het uiteindelijk niet gered.

Filmpjes en weblogs met duiding:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/waar-nieuw-leven-wankelt

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/klein-drama

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/kuiken-overleeft-de-nacht-niet

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/verdriet-en-blijdschap-in-een-beeld

Wat gebeurde in de nacht waarin het grotere kuiken zoveel pech had, zie je in het laatste deel van dit filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/ouders-druk-met-de-kuikens 

Derde koppel.

Drie eieren, twee eieren uit nest gegooid door vreemde lepelaars, één ei opgegeten door ekster.

Op 19 juni legde een nieuw, mogelijk jong koppel een ei. Het werd dezelfde nacht uit het ei gegooid door een andere lepelaar, bij een poging tot nestovername. Op 23 en op 26 juni kwamen het tweede en derde ei.

Rond 30 juni ging het nest verloren.

We denken dat Vrouw een dag eerder het broeden opgaf. Mogelijk is dat door de opeenvolgende nachtelijke verstoringen, een directe confrontatie met de boommarter en een heftig gevecht om het nest met andere lepelaars.

Man hield het broeden wat langer vol, maar gaf het op 1 juli ook op.

Een van de eieren werd leeggegeten door een ekster. De achterburen gooiden het overgebleven ei uit het nest.

Filmpjes:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/derde-ronde-eerste-ei

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/weer-tegenslag-op-nestcam

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/tweede-ei-nestcam-bewaakt-door-kuiken

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/derde-ei-op-nestcam-koloniecam-ook-volop-eieren

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/heftig-gevecht-om-het-nest

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/rumoerige-ochtend-kost-het-paar-zijn-eieren

Hoe ging het met de kuikens op de buurnesten?

Achterburen links ("achterbuuf"): 10 mei: twee kuikens.

Beide kuikens zijn uitgevlogen.

Achterburen rechts ("van de steen"): 11, 12, 13 mei: drie kuikens.

Een van de kuikens is uitgevlogen.

Het jongste kuiken overleed al na enkele dagen, vermoedelijk omdat het niet genoeg eten kreeg in de concurrentie met de twee grotere en sterkere jongen.

Een ander kuiken viel op 24 mei uit het nest, op een leeftijd waarop het nog niet mobiel was. Het verloor de balans na een voedering.

Bij lepelaars kun je niets uitsluiten want er is veel individuele variatie. Maar met vliegvlugge jongen die de kolonie verlaten, hebben sommige ouders het nog lang druk. Ze blijven ook op de voedselgronden doorvoeren, tot aan de trek.

Moedervogels hebben in deze periode meer contact met de jongen. Of dat betekent dat de man dan aan een tweede legsel begint? Het is natuurlijk altijd mogelijk. Maar ook van de mannen heeft het broedseizoen veel energie gevraagd. Of die na een geslaagd broedseizoen genoeg puf hebben om aan een tweede leg te beginnen?

Hier vind je meer informatie:

https://werkgroeplepelaar.org/nieuws/2026/02/17/ouderlijke-zorg-van-lepelaars-eindigt-voordat-ze-op-trek-gaan/

Nestplekken en nestmateriaal zijn schaars in een drukke kolonie.

Als je toch wilt broeden, kun je proberen een onbewaakt nest over te nemen. Een ei van een ander ligt dan in de weg.

We zagen dit gebeuren voor de nestcam. Mogelijk is deze lepelaar laat aangekomen of is zelf het nest kwijtgeraakt aan een ander.

Filmpje van wat gebeurde:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/weer-tegenslag-op-nestcam

De lepelaar die het nest over wilde nemen werd verjaagd. Het koppel dat het ei had gelegd ging na het verlies daarvan door met eieren leggen.

In de regel blijven jonge lepelaars de eerste paar jaar in hun overwinteringsgebieden. Maar sommigen komen eerder terug en gaan wat rondhangen in een kolonie.

Een lepelaar die de jeugdfase (juveniel) is ontgroeid, maar nog niet het volledige verenkleed heeft van een volwassen lepelaar (adult), noemen we een subadult. Zeg maar: de tienerfase in het vogelleven.

Je kunt een tienerlepelaar soms herkennen aan de zwarte vleugelpunten aan de onderkant van hun vleugels. Die verliezen ze geleidelijk wanneer ze gaan ruien. Er is individuele variatie, er zijn gevallen bekend van lepelaars van vier of vijf jaar oud die nog wat zwarte vleugelpunten hebben.

In dit blog meer uitleg:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/ronde-2

De snavelvlek en de keelzak kunnen zowel meer naar geel of meer naar oranje gaan. Wel wordt gedacht dat de snavelvlek in het broedkleed feller is van kleur, dan vooral naar oranje neigt en na het broedseizoen weer meer naar geel gaat.

Mogelijk speelt ook de voeding een rol, een dieet van bepaalde schaaldieren kan een verkleuring geven.

Er is altijd ook individuele variatie. We zagen dit seizoen bijvoorbeeld dat de ene man een veel fellere gekleurde kuif had dan een andere mannelijke lepelaar.

De snavelkleur verandert geleidelijk, van oranje naar grijs naar zwart, en bereikt dat laatste stadium ergens in het derde jaar.

We denken dat de tekening van de snavel niet verandert gedurende het leven. Die kan mogelijk wel duidelijker worden als de snavelkleur verandert.

Er is veel individuele variatie in het contrast van het snavelpatroon. Bij weinig contrast kan de snavel egaal lijken, afhankelijk van de lichtinval.

Hierover is nog niet heel veel vastgelegd en beschreven. We weten dus veel niet exact en daarom zijn de waarnemingen hier voor de camera zo waardevol.

Heel veel dank aan alle chatters en tippers die deze updates mogelijk maakten!

Update 17 juli.

De stream sloot om 10 uur, maar tot die tijd nog prachtige beelden vanuit de kolonie. Vroeg in de ochtend een paring op de nestcam. Op de koloniecam leken de lepelaars de nestzorg weer op orde te hebben, na een onrustige nacht. De boommarter was even op onderzoek bij de nesten linksmidden op koloniecam, #1 en #2. De dames gaven eerst goed tegenwicht, maar behalve vrouw van nest #1 vluchtten ze op den duur toch. Gelukkig was het geen koude of natte nacht en na krap twee uurtjes was iedereen weer terug op kuikens of eieren. De marter had wel een ei in de bek. Onduidelijk waar en van wie meegenomen. We eindigden met een prachtige close up van nest # V4. De jongen van dat nest waren al aan de wandel over de toppen van de vlieren. Screenshot, met dank aan Vogel:

https://up.picr.de/51104569wm.png

Update 16 juli. Een rustige nacht. Overdag bleef het ook op de nestcam rustig, op een duif na. Op koloniecam werd stug doorgevoerd en doorgebroed. In het gezellige afscheidsfeestje in de chat twee eerbetonen van chatters aan het favoriete kuiken van dit seizoen, het kuiken vdsteen. Een sprookje en een gedicht, gepubliceerd in dit bijzondere weblog:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/sprookje

Het seizoen terugkijken in beelden kon in het fraaie jaaroverzicht van clipmaker Marijn:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/jaaroverzicht-lepelaars-2026

In het eindblog ging Camilla in op de uitkomsten tot dusver van het broedseizoen in deze kolonie:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/nog-even-nagenieten-van-de-lepelaars

En - groot nieuws - we hoorden dat ook na het sluiten van Beleef de Lente de lepelaars nog te volgen zijn! Dat kan via de website van Nationaal Park Nieuw Land:

https://www.nationaalparknieuwland.nl/nl/ontwikkelingen/nieuws-2026/kijk-live-mee-met-webcam-lepelaarkolonie-in-nationaal-park-nieuw-land

Update 15 juli. Opnieuw een onrustige nacht, met net als de nacht hiervoor ongenood bezoek van de boommarter. Zijn gedraaf leidde dit keer gelukkig niet tot lang alleen laten van kuikens of eieren. Op de nestcam bleef het overdag rustig. Een slapende duif en een nieuwsgierig jong van de kleine zilverreiger. Dat was het wel. Op de koloniecam kukelde een kuiken uit nest #2. Het klauterde razendsnel weer terug in het veilige nest. De vier kuikens van de kleine zilverreiger hadden extra woeste punkkapsels in de straffe wind. Screenshots, met dank aan Pluisje en Vogel:

https://ibb.co/VYfXb9TL

https://up.picr.de/51100857ez.png

Het mogelijk laatste rondje met de beweegbare camera's werd afgesloten met een spectaculaire zonsondergang in het Markermeer. Screenshots, met dank aan Srensen en Vogel:

https://ibb.co/N2Qv7dPP

https://up.picr.de/51100963iq.png

Update 14 juli. Een vierde kuiken op nest #5b, in dat drukke hoekje rechts van het midden op de koloniecam. Het is het 30e kuiken van de tweede broedgolf. De afgelopen nacht waren er zorgen over nest #2, het tweede nest vanaf de linkerkant. De drie kuikens waren dik vier uur alleen op het nest. Vrouw had kort na middernacht een ontmoeting van heel dichtbij met de boommarter. Ze  vluchtte van het nest, kwam rond half vijf in de ochtend pas terug.  Gelukkig was het een droge en warme nacht. Er gebeurden ook verder geen ongelukken omdat de stoere buurvrouw van nest #1 zich niet liet wegjagen en zich groot maakte. De marter koos een andere afslag en verdween uit beeld. Dank (ook stille kijker) voor het opletten en melden! In de chat verder vandaag voorbereidingen voor het afscheidsfeestje, aanstaande donderdagavond. We tellen af: nog drie nachten en twee dagen Beleef de Lente in de kolonie.

Update 13 juli. Een rustige nacht en dag. Het broedseizoen lijkt nog lang niet voorbij in de kolonie. We zagen nog nestbouw, proefzitten en paringen van nieuwe koppels. De kuikens van nest 1, linksmidden op koloniecam, zijn in de waggelfase en verkenden de randen van hun nest. Op nest 5b werd weer lang getuurd door de chatters om het 4e kuiken daar te spotten. Helaas nog tevergeefs. Jammer, want dat zou het 30e kuiken zijn in de tweede broedgolf. Nog even afwachten dus. Op de nestcam bleven de nesten weer leeg. We kregen wel opnieuw prachtige beelden van nestjongen van de Kleine zilverreiger. Screenshot (met dank weer aan Vogel): 

https://up.picr.de/51093164ga.png

Dank aan alle kijkers en chatters voor het zien en melden van al dit moois! 

Update 12 juli. Nestcam: Geen overnachters en overdag niet veel passanten. Koloniecam: In het nest van de Kleine zilverreiger linksboven een verrassing: er zijn in plaats van drie maar liefst vier kuikens. In nest 5b kwam duidelijkheid over een langverwacht derde kuiken. Het ontsnapte niet aan de scherpe ogen en het tuur- en doorzettingsvermogen van de chatters. Vandaag verscheen ook een weblog met overzichtskaartjes van de nesten en een actueel overzicht van het broedresultaat van de tweede broedgolf. Met in totaal 29 kuikens twee meer dan de 27 van de eerste broedgolf. Totaal dus 56 lepelaarkuikens uit het ei voor de camera's. Weblog:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/orde-in-de-chaos-van-de-tweede-broedgolf

Update 11 juli. Een rustige nacht en dag in de kolonie. De kuikens in nest V4, een van de nesten hoog in de vlieren op de koloniecam, zetten de eerste voorzichtige stapjes buiten de nestkom. Dat belooft spectaculaire beelden als ze hun omgeving verder gaan verkennen. Geen nieuwe kuikens vandaag, de kuikenstand staat nog even op 27 in de tweede broedgolf. Verder kwam de ekster kort langs op de nesten van de nestcam. Hij vond er niets van zijn gading. Er was weer wat interesse in nestbouw door nieuwe lepelaarkoppels, zowel op het voorste nest van de nestcam als op het nest van de vroegere chaoslepelaars.

Update 10 juli. Een nacht en dag zonder drama, maar met hard werkende lepelaarouders. Zeker voor de stellen met vier kuikens is het flink aanpoten. Zoals op nest V4 rechts van het midden op de koloniecam, waar bij inzoomen met de camera het gezin alles op orde bleek te hebben. Screenshot van ouder met vier stevige kuikens (met dank aan Srensen):

https://ibb.co/NQ41h98

En ook in dit nest met drie jonge Kleine zilverreigers gaat het goed (screenshot met dank aan Vogel):

https://up.picr.de/51083612rx.png

Nog meer als kool groeiende kuikens in dit filmpje van Marijn:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/kuikens-worden-groot

Op de nestcam zagen we even een jonge lepelaar bij het nest rechtsachter, vdsteen. Duidelijk op zijn gemak, mogelijk het daar geboren kuiken dat even terugkwam naar het ouderlijk nest. Het zag er prima uit, al een flinke puber. Met dank aan alle spotters en melders!

Update 9 juli. Een dag zonder nieuwe kuikens of nieuwe eieren in beeld. Op de nestcam lijken de beoogde nieuwe stellen toch niet door te zetten. Vannacht was daar dus niemand thuis. Gelukkig maar, want de boommarter draafde weer in volle vaart over het voorste nest. Op de koloniecam vluchtte een aantal broedende dames weg van de eieren en jongen. Maar er bleef gelukkig ook een stel stoer staan, en de vluchters kwamen redelijk snel terug. Overdag kregen we bij het inzoomen prachtige beelden van de broedende Kleine zilverreigers. Screenshots (met dank aan Julia en Srensen):

https://up.picr.de/51081056fc.png

https://ibb.co/hRCzkdDB

Update 8 juli. Opnieuw een rustige nacht en dag in de kolonie. Toch gebeurde er van alles: jongen werden gevoerd, eieren werden bebroed en kwamen uit, er werd gepaard, takken werden gejat en teruggejat, het verenkleed werd onderhouden en er werd zo nu en dan gehapt naar te opdringerige buren. Ook vandaag doken puberende Kleine zilverreigers op in de kolonie. Ze deden vleugeloefeningen en stonden met een groepje te chillen en te hangen in de vlieren. Kuikenstand tweede broedgolf: 27 jonge lepelaars uit het ei. Bij een rondje met de beweegbare camera's kregen we tegen zonsondergang een lepelaar In beeld, hoog in de vlieren in prachtig licht. Screenshots (met dank aan Srensen en Vogel):

https://ibb.co/pvkF6prT

https://up.picr.de/51080052ux.png 

Update 7 juli. Het was een rustige nacht in de kolonie. Op de drie nesten van de nestcam opnieuw geen overnachters. Overdag weer wat interesse in het voorste nest van de beoogde nieuwe huurders, de speedy's. Het stel van het nest linksachter (de achterbuufs) lijkt alleen te dromen over eieren. Elders wordt wel stevig doorgepakt. De twee jonge Kleine zilverreigers, nest linksboven op koloniecam, groeien als kool en hebben al  woeste punkkapsels. Op de nesten met jonge lepelaars wordt gevoerd en een aantal lepelaars broedt stug door op hun eieren. Kuikenstand tweede broedgolf: 24 jonge lepelaars uit het ei.

 Update 6 juli. Alarm vroeg in de nacht, oorzaak onbekend. Op een enkeling na bleven de broedende dames stoer staan, ze gingen snel weer op hun eieren. Nestcam: Het nieuwe stel (de speedy's) lijkt door te zetten op het voorste nest. Ze begonnen vanavond een fel grensconflict met de buren van het nest linksachter (achterbuuf). Op de koloniecam kregen we een uniek cadeau: maar liefst vier vliegvlugge jonge Kleine zilverreigers, vol in beeld. Screenshot:

https://up.picr.de/51073570ei.png  (met dank aan Vogel).

De kuikenstand in de tweede broedgolf: 21 jonge lepelaars uit het ei. Kortom: overal kuikens. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/overal-kuikens

Update 5 juli. Nestcam. Afgelopen nacht bleven weer alle drie nesten leeg. Overdag meldde zich een al eerder gezien koppel voor het voorste nest, met groeiende interesse en een paring. Koloniecam. Ondanks het verlies van de eieren bleef Vrouw chaosnest vannacht toch nog in de broedstand. Tegen de ochtend hield ze het voor gezien en vertrok. Overdag toonden de buren van het rommelnest veel interesse in het chaosnest. Zij nemen het mogelijk over. Bij het stel van nest 1 kwam een derde kuiken. Bij Veelgestelde Vragen vind je de nestnummers, bijnamen en een overzichtskaartje van de nesten.

Update 4 juli. Afgelopen nacht was er een verstoring met onbekende oorzaak. De meeste broedende vogels vluchtten van het nest. Ze kwamen wel snel terug om verder te broeden. Overdag bleef het rustig op de nesten voor de nestcam. Wat passanten, zowel lepelaars als een ekster. Voor de koloniecam kregen we eindelijk de twee kuikens van de kleine zilverreiger duidelijk in beeld. Slecht nieuws: op nest #13 (chaosnest) gingen beide eieren vandaag verloren. In de vroege ochtend sneuvelde een zo te zien niet goed ontwikkeld ei. Man Chaos leek niet fit en ging van het nest. In de avond gooiden de buren het overgebleven ei uit het nest. Goede nieuws: weer meer jonge lepelaars erbii. De kuikenstand in de tweede broedgolf komt daarmee op 18. Dank aan alle spotters, melders en tippers.

Update 3 juli. Opnieuw op het oog een rustige dag in de kolonie. Voor de nestcam ongebruikelijk weinig passanten. Op de koloniecam zo nu en dan wat gehap in de richting van een te opdringerige buur, dat was het wel zo'n beetje. Wat bijdraagt aan de relatieve rust is dat inmiddels bijna alle jongen van de eerste broedfase buiten de kolonie zijn. Aan het badderen in het water rechts van de koloniecam of met de ouders mee om in de voedselgebieden te leren vissen. De broedende lepelaars op de kolonie doen intussen hun best om kuikens uit het ei krijgen. En met resultaat: aan het eind van de dag kwam het aantal kuikens in de tweede broedgolf op 15. Opgeteld met de eerste broedgolf is het broedresultaat maar liefst 42 jonge lepelaars in dit deel van de kolonie. En er zijn meer op komst!

Update 2 juli. Een ongewoon rustige dag. Koloniecam: Het stel op nest 2, steencirkel, kreeg hun eerste kuiken. De drie kuikens in een van de nesten bovenin de vlieren, nest V4, groeien als kool. Ze zijn al regelmatig boven de nestrand te zien. Nestcam: wat passanten maar nog geen nieuwe huurders. De ekster die gisteren een van de twee opgegeven eieren van het voorste nest leeg at, kan vast tellen. Hij kwam vandaag even checken, vond het ei dat door de achterburen over de rand was gegooid en nam het mee. Kuikenstand tweede broedgolf: zeven nieuwe kuikens. Morgen vast meer, want we zagen aangepikte eieren.

Update 1 juli. Nestcam: De twee eieren op het voorste nest werden afgelopen nacht opnieuw niet bebroed. Man en Vrouw kwamen in de ochtend nog even terug maar hielden het nu beide voor gezien. Het definitief einde verhaal voor hun broedpoging kwam daarna snel. Een ekster at een van de eieren leeg en de achterburen gooiden het overgebleven ei uit het nest. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/rumoerige-ochtend-kost-het-paar-zijn-eieren

Daarmee mislukte de derde broedpoging op rij op dit nest. In de avond toonde een - waarschijnlijk - nieuw koppel interesse.

Gelukkig was vandaag ook veel moois te zien. Op de nesten op koloniecam zijn nu tenminste zes nieuwe kuikens van de tweede broedgolf. Dankzij de ingezoomde camera zagen we live en in close up hoe op nest 1 een lepelaarskuiken het ei aanpikte en eruit kroop. Het kreeg al snel het eerste maaltje vispap van zijn leven. Unieke beelden! Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/uitkomen-kuiken-van-dichtbij

Met dank aan alle spotters, melders en tippers!

Update 30 juni. Een dag in de kolonie waar van alles naast en door elkaar te zien was. Vliegvlugge jongen uit de eerste broedgolf, oefenvluchten, lepelaars broedend op eieren van de tweede broedgolf, en al de eerste nieuwe kuikens. Zowel van een paar dagen oud als net - nog nat - uit het ei, het eerste kuiken voor het stel op nest 1. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/kuikens-in-rondje-langs-de-nesten

Nestcam: Gisteravond werd er niet gewisseld. Man zat al sinds de vroege ochtend op de eieren. Tegen de nacht hield hij het voor gezien en vertrok met een lege maag, vermoedelijk om te gaan vissen. Ook vandaag zat Man op de eieren. Hij vertrok laat in de avond. Er zijn dus wat zorgen over dit nest. Hopelijk meldt Vrouw zich morgen en krijgen ze taakverdeling in de nestzorg op orde.

Update 29 juni. Nestcam: Opnieuw een onrustige nacht, waarin vrouw van het voorste nest diverse keren van het nest ging. Daarna gelukkig een rustige broeddag. Koloniecam: bij inzoomen zagen we een voedering van twee kuikens in nest V4, rechts van het midden in de vlier. In het nest van de kleine zilverreiger zijn mogelijk twee kuikens. Uit het rondje mer de beweegbare camera bleek dat de laatste dagen nog volop eieren zijn gelegd, in nesten die normaal buiten beeld blijven. We zagen tenminste zes eieren en ook nog nestbouw. Het broedseizoen is dus nog lang niet afgelopen in deze kolonie. In een nieuw weblog mooie weetjes over de lepelaar en zijn veren:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/veren-maken-de-vogel-2

Update 28 juni. Koloniecam: We zagen het eerste kuiken van de tweede  broedgolf, in nest V4 (boomnest in het midden, rechtsboven). Mogelijk zijn hier al meer kuikens uit het ei. Er zijn wat zorgen over het pasgeboren kuiken in het nest van de kleine zilverreiger links bovenin. Hopelijk heeft de moeder het kuiken goed kunnen beschermen tegen het noodweer en kunnen we dat binnenkort zien. Het aantal eieren in de tweede broedgolf kwam vandaag op 25. Nestcam: Gelukkig een rustige dag op deze nesten. Dit filmpje kwam van het gevecht om het voorste nest van gisternacht. Waarschuwing: geen fijne beelden. Het loopt wel goed af.

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/heftig-gevecht-om-het-nest

Update 27 juni. Koloniecam: het stel van nest 5e (rechtsboven aan het water) kreeg hun derde ei. In het nest van de kleine zilverreiger (in de linker bovenhoek) zagen we een kuiken gevoerd worden. Mogelijk zijn er al meer jonge reigertjes. Nestcam: Vrouw van het voorste nest moest vannacht helaas opnieuw van haar eieren. De marter rende letterlijk langs haar nest. Ze hapte naar hem maar vluchtte uiteindelijk wel. In de ochtend kwam ze terug, maar het was niet haar beste dag. In de avond probeerde een vreemde lepelaar het nest over te nemen. Er ontstond een heftig gevecht maar uiteindelijk is de poging tot overname van het voorste nest afgeslagen. In de avond kreeg de kolonie te maken met onweer en regen.

Update 26 juni. Koloniecam: Op nest 5c (vlierlepelaar) zagen we tijdens een rondje met de camera 2 nieuwe eieren. Op nest 5e maar eentje. Raar, want eerder toch echt twee eieren gezien. Wat bleek bij nakijken is dat vannacht een van de eieren is verdwenen. Geen aanwijzingen dat het geroofd is of uit het nest gegooid. Wat dan wel de oorzaak is hebben we niet kunnen achterhalen. Nestcam: het stel op het voorste nest had gisteravond niet gewisseld. Man zat na een lange dag en avond in het begin van de nacht nog steeds op de eieren. Hij vertrok op den duur wel en het buurkuiken vdsteen ging weer op het nest liggen, tot hij in de ochtend wakker werd van de komst van zijn oudervogel. Man en Vrouw kwamen later in de ochtend terug op hun nest.

Het was vandaag bloedheet in de kolonie. In dit weblog uitleg en duiding over hoe de lepelaars ermee omgaan:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/code-rood

Update 25 juni. Op het voorste nest bij de nestcam vluchtte Vrouw vannacht weer van het nest. Dit keer was duidelijk waarom: de boommarter liep langs het nest. Die stak daarna de koloniecam over, kwam daar een groep grote jongen tegen en vertrok uit beeld. De broedende lepelaars waren gevlucht maar kwamen redelijk snel weer terug op de eieren. Op het nestcamnest greep het kuiken vdsteen weer zijn kans om op het nest te slapen. In de ochtend kwam Man van het nestcamnest terug. Hij bleef overdag en tot middernacht broeden. Vrouw kwam even langs maar vertrok daarna weer. Het nest linksachter op nestcam lijkt nu geclaimd door een nieuw koppel, waarvan een van de vogels geringd. Bij nest 5e in de rechterhoek van de koloniecam bleek een 2e ei gelegd. Dank voor het spotten en melden!

Update 24 juni. Nestcam::Op het voorste nest lagen vannacht de eieren bloot. Vrouw vertrok na middernacht, geschrokken. Waarvan ze schrok was niet zichtbaar of hoorbaar. Ze kwam in de ochtend samen met Man terug naar het nest. Koloniecam: De gebruikelijke wirwar van oefenvluchten, takkenruzies en paringen. Op een aantal nesten werd desondanks onverstoorbaar doorgebroed. Als alles goed gaat zien we midden volgende week uit hun ei brekende kuikens. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/derde-ei-op-nestcam-koloniecam-ook-volop-eieren

Update 23 juni. Nestcam: Vrouw vertrok even na middernacht. Toen Man vroeg in de ochtend thuiskwam trof hij het slapende kuiken vdsteen aan op het ei. Het kuiken vertrok zonder veel gedoe en even later kwam ook Vrouw thuis. In de avond legde ze haar derde ei. Koloniecam: Wat passanten kwamen voorbij, met veel misbaar een nijlgans en wat rellende kleine zilverreigers. Op nest 5e (rechtsboven in de hoek bij de waterkant) kwam het eerste ei. Daarmee komt het aantal eieren in de tweede broedgolf (vanaf 5 juni) op twintig. Met dank aan alle spotters en melders!

Update 22 juni. Koloniecam: bijna alle nesten zijn nu bezet door koppels van de 'tweede broedgolf'. Om een enkel nest wordt nog gekibbeld. Er zijn geen nieuwe eieren gezien. Nestcam: Vrouw van het voorste nest maakte het vannacht opnieuw spannend. Zou ze nu serieus gaan broeden, of in de nacbt van het nest gaan om te vissen? Ze vertrok even na middernacht en kwam pas in de ochtend terug naar haar ei. Een kuiken dat zijn kans had gegrepen om een ongestoorde nacht op het nest door te brengen werd verjaagd. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/tweede-ei-nestcam-bewaakt-door-kuiken

Update 21 juni. Nestcam: een nieuw ei voor het stel op het voorste nest, dat eergisternacht hun eerste ei verloor. Met dit ei komen we op 18 eieren gelegd in de lopende 'tweede broedgolf'. Koloniecam: Overdag zagen we weer weinig tienerkuikens. Die gaan waarschijnlijk al mee met de oudervogels naar hun visstekken. En met al die nesten in aanbouw en nestovernames, tijd voor een nieuw overzichtskaartje in dit blog:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/ronde-2

Update 20 juni. Een rustige dag. Koloniecam: mooie beelden van de broedende lepelaars die op het heetst van de dag als brede parasol boven hun eieren gingen hangen. Dat doen ze om die niet te warm te laten worden. Bij nest 5b kwam het vierde ei en mogelijk voor het stel op 5d hun eerste. Nestcam: pech voor het stel dat gisteravond het eerste ei kreeg op het voorste nest. Vrouw ging een paar uur later van het nest. Heel snel dook een vreemde lepelaar op, die het ei op de rand van het nest gooide en het nest wilde overnemen. Hij werd verjaagd en vrouw probeerde het ei nog in veiligheid te brengen. Dat mislukte en het viel uit het nest. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/weer-tegenslag-op-nestcam

Update 19 juni. Een snikhete dag in de kolonie. Bij een rondje mer de camera zagen we een grote groep volwassen lepelaars en kuikens chillen in het water naast de kolonie. In de avond legde het koppel op het voorste nest van de nestcam een eerste ei. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/derde-ronde-eerste-ei

In een leerzaam blog gaf Wim uitleg en duiding over de overlevingsstrategie van lepelaars:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/reservebank

Aan het eind van de dag brachten onweer, harde wind en slagregens wat verkoeling voor de kolonie.

Update 18 juni. Het was warm in de kolonie. Scherpe ogen in de chat zagen een lepelaar met nog niet eerder gespot ringnummer. In de avond kwam het derde ei voor het stel van nest 5b van de koloniecam. Daardoor kunnen we de score aftikken van vijftien eitjes in de tweede ronde, door de laat aangekomen lepelaars. En er kwam een romantisch filmpje van het jonge en zichtbaar verliefde stel dat interesse toont in het voorste nest op de nestcam: 

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/nieuwe-liefde-op-het-nest

Update 17 juni. Op de nestcam bleven de twee kuikens van het nest linksachter, achterbuuf, weer overnachten. In de avond liet het kuiken van het nest rechtsachter, vdsteen, zich weer zien. Het is flink gegroeid. Op de koloniecam kwam vroeg in de nacht de boommarter even voorbij. Op zijn favoriete route stonden wat lepelaars in de weg, hij nam een andere afslag en verdween uit beeld. Na een voor lepelaarbegrippen rustige dag kwam in de avond het tweede ei voor nest 13, de chaoslepelaars. We zagen in een rondje met de op afstand bedienbare camera's jonge lepelaars al zelfstandig naar eten zoeken, in het water naast de kolonie.

Update 16 juni. Een nacht met drie lege nesten op de nestcam, zonder kuikens. Die vertrokken in de avond en kwamen pas in de ochtend terug. Overdag bouwde een zo te zien jong stel serieus aan het voorste nest. Op de koloniecam was het een drukte van belang. Pogingen tot nestovernames, gekibbel om takken en ruimte, vliegoefeningen en wandelkuikens. Temidden van al die drukte werd op de nesten kalm doorgebroed en kwam er een tweede ei voor het stel op nest 5b. En er kwam ook een mooi filmpje van de vliegoefeningen en vluchtjes van gisteren:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/een-hoop-gefladder

Update 15 juni. Op de nestcam hadden vannacht twee kuikens (van het nest linksachter, achterbuuf) het rijk alleen. Ze sliepen vooral in het nog steeds niet geclaimde voorste nest. De oudste kuikens in de kolonie kunnen steeds beter fladderen en vliegen zelfs van vlier tot vlier. Op nest 13 kregen de chaoslepelaars hun eerste ei. Mooi in beeld, het nest is in de hoek rechtsonder op de koloniecam. Nest 14, het rommelnest, leek te worden overgenomen maar het nieuwe koppel zette niet door. Bij Veelgestelde Vragen over de lepelaar staan de nestnummers en bijnamen van de nesten, en een link naar een kaartje waar je ze kunt vinden op de cams.

Update 14 juni. We zagen drie nieuwe eieren in de late nesten op de koloniecam. In totaal zijn er vanaf 5 juni tenminste elf eieren bijgekomen. We denken dat er op dit moment vijftien kuikens voor de camera's opgroeien. Ze lijken het slechte weer van de afgelopen week gelukkig te hebben doorstaan. De kuikens verschillen sterk in leeftijd, van een paar weken oud tot al in staat tot korte vluchtjes. In het programma Vroege Vogels kwam de kolonie in beeld vanaf het water en vertelde Camilla over haar onderzoek naar de lepelaars. Terug te kijken bij NPO Start en via deze link:

https://www.bnnvara.nl/vroegevogels/videos/tv-14-juni-2026-oostvaardersdijk

Update 13 juni. Het was een rustige dag in de kolonie, nadat in de nacht de boommarter wel even langskwam. Die verjoeg een aantal volwassen vogels en een nijlgans uit de vlieren. Toen hij de kolonie wilde oversteken stuitte hij op kuikens en volwassen lepelaars die niet waren gevlucht. Even later vertrok de marter via het voorste nest van de nestcam. Daar stond een achterbuufkuiken, wat stoer bleef staan. Op de nesten van de nestcam zijn nog geen nieuwe bewoners. Wel had een lepelaar interesse in het nest linksachter. Dat mislukte, want de beide achterbuufkuikens verdedigden zich dapper. De oudervogel kwam helpen en verjoeg de indringer. Filmpje: Kuikens vechten dapper terug.

Update 12 juni. De vrouw die wilde overnachten op het voorste nest van de  nestcam vertrok vannacht na een alarm. Op de koloniecam is nest 4 (piramidelepelaar) overgenomen. Zonder gedoe, mogelijk omdat het kuiken van dat nest al bijna vliegvlug is. Bij een rondje met de op afstand beweegbare camera's zagen we bovenin de vlieren op de koloniecam vijf bezette boomnesten. In het drukke hoekje aan de rechterkant kwamen er nog twee nieuwe grondnesten bij. Links van de nestcam net buiten beeld blijkt een tweede crèche te zijn, met 4 of 5 kuikens.

Update 11 juni. Op het nest vdsteen, rechtsachter op de nestcam, overnachtte een nieuwe vrouw. Nadat ze vroeg in de ochtend vertrok kwam het verjaagde kuiken samen met een oudervogel weer terug op hun nest. In de avond betrok een vermoedelijk nieuwe vrouw het voorste nest op de nestcam. Mogelijk blijft ze overnachten en gaat ze hier broeden. Op de koloniecam was het een dag met weinig onderling gekibbel en zonder vijandige nestovernames. De oudste kuikens trainden flink voor hun eerste vlucht. We verwachten dat de eerste jonge lepelaars eind deze week of volgende week rondjes gaan vliegen over de kolonie. 

Update 10 juni. Het was een koude en natte nacht. Niet ideaal voor de kuikens, die soms vol in de regen zaten. De 2e fase van de eileg gaat door, drie eieren erbij op de koloniecam. Op de nestcam was weer interesse voor het voorste nest maar ook voor het nest rechtsachter, vdsteen. Het kuiken op dat nest werd verjaagd. Het zal achter de grote steen buiten beeld gevonden en gevoerd worden door de oudervogels. Op beide cams zagen we de grootste kuikens flink de vleugels oefenen en soms al een beetje de lucht inspringen. In het weblog 'Wie volgt het nog' informatie over de verschillende fases in de ontwikkeling van de kuikens. Het filmpje 'Terugblik afgelopen dagen' laat bijzondere momenten zien.

Update 9 juni. Een onrustige nacht en dag in de kolonie. In de nacht vloog een gealarmeerde nijlgans een kuiken van de sokken. Het kuiken (mogelijk dat van het vlierlepnest) vluchtte fladderend een vlier in. In het begin van de ochtend nam een nieuw koppel nest 5b (de crèche) over en verjoeg de kuikens. Filmpje: Nest wordt gekaapt. Er kwam een nieuwe crèche, waar de oudervogels hun kuikens voeren. Het koppel van nest 5a heeft nu ook een eerste ei. Er was weer wat interesse voor het verlaten voorste nest op de nestcam. Tussendoor was het een hangplek voor een groep van maar liefst zes chillende jonge lepelaars. Onze blogger Camilla vertelde vanmiddag voor Omroep Flevoland over haar onderzoek en over wat haar opvalt in deze kolonie. Terug te kijken op de site van deze omroep, onder Gemist, uitzending vanaf 16.00 uur. Bij Veelgestelde Vragen over de lepelaar staan de nestnummers en bijnamen van de nesten, en waar ze te vinden op de cams.

Update 8 juni. Ook nest no. 2 (steencirkel, midden op koloniecam) heeft nu twee eieren. In het nest van de kleine zilverreiger (linksboven koloniecam) zijn waarschijnlijk 2 of 3 eieren. Een aantal kuikens maakte veel werk van hun vliegoefeningen. Mogelijk gaan die deze week voor hun eerste vlucht. Op de nestcam gaat het goed met de drie kuikens. Het voorste nest is nog steeds niet opnieuw geclaimd.

Update 7 juni. Volgens het boekje kwam het tweede ei voor het paar van nest 1, linksmidden koloniecam. De van hun nest verdreven kuikens van nest 5a rechtsmidden doen het goed in de daar gevormde crèche. Op de nestcam blijft het voorste nest een zoete inval voor takkenstelers en mogelijke nieuwe bewoners op inspectie. Het nest vdsteen rechtsachter op de nestcam dreigde overgenomen te worden door een nieuw koppel. Dat werd succesvol afgeslagen door de huidige bewoners.

Update 6 juni. Opnieuw een ei, in nest 2 (steencirkel), midden op de koloniecam. De kuikens op de nesten van de nestcam zijn hun omgeving verder aan het verkennen, eentje ging een tijdje op kamers in het verlaten voorste nest. Te zien in het filmpje 'Nestcam Tips'. Duiding over het leven van een lepelaar In de kolonie en mooie foto's in het nieuwe weblog 'Op een kluitje'.De geringde lepelaar die vaak linksonder op de vlier zit op de koloniecam blijkt 10 jaar geleden als nestjong geringd in het Markiezaat, en komt dus uit het deltagebied op de grens van Zeeland en Noord Brabant.

Update 5 juni. Voor wie niet kon kijken een update uit de kolonie. Op het verlaten nest nr 1, linksmidden koloniecam, heeft een nieuw koppel een ei. Helaas zette het stel op het voorste nest van de nestcam niet door. Vrouw vluchtte in paniek van het nest na alarm en keerde niet terug. Er was verder alleen interesse voor takken. De kuikens van de andere nesten op de nestcam maakten elk verschillende uitstapjes buiten hun nest. Filmpje: Klungelige kennismaking met de buren.

Update 4 juni. Met dank aan alle waarnemers en melders van de dagploeg een korte update voor wie niet kon kijken of niet kan of wil teruglezen. Het was een tamelijk rustige dag in de kolonie, met veel wind en regen. Bij de nestcam kregen de kuikens van het nest linksachter (achterbuuf) bezoek van een buitenbeeldkuiken. Het kuiken van het nest rechts (vdsteen) maakte uitstapjes ook aan de voorkant van zijn nest. Het voorste nest is geclaimd door een koppel wat aan eieren denkt. Op de koloniecam broedt linksboven in beeld de kleine zilverreiger. De marter liet zich gisternacht heel even zien, op doorreis naar een ander deel van de kolonie. De verlaten nesten op de koloniecam lijken nu allemaal weer geclaimd door nieuwe koppels.

Update 3 juni. Voor wie overdag niet heeft kunnen kijken: de van hun nest verdreven kuikens van nest 5a worden verzorgd door de ouders en hebben samen met andere kuikens een soort van crèche. Een poging tot overnemen van het nest rechtsachter op de nestcam, nest vdsteen, is afgeslagen door een van de oudervogels. Helaas heeft het jongste kuiken in het rommelnest het niet gered. We denken dat de oorzaak is een combinatie van te weinig voedsel en het slechte weer. En op het voorste nest op de nestcam is een koppel gezien met interesse voor dit nest. We weten nog niet of dit oude bekenden zijn of een nieuw koppel.

1 juni. Srensen, 1 jun 22:57u

oke, kleine samenvatting : heel veel chaos, lepeltjes van nest 5A door indringers geterroriseerd, even schuilen bij piramidelep, en later nest 5B.. vdsteenlepje ook eeneen indringer maar minder invasief

31 mei. Moderator 5, 1 jun 0:42u
Korte samenvatting van de dag: overal prettige en vertrouwde chaos. Het kuiken van het nest rechtsachter op de nestcam (vandesteen) maakte zijn eerste uitstapjes buiten het nest.

Het ziet er inderdaad soms best ruig uit, bekeken vanuit mensenogen.

Maar oudervogels weten instinctief wat kan. Ze steunen vaak op hun vleugels bij het zitten. Zo maken ze meer ruimte onder hen voor de kuikens.

En als het er weer eens ruig aan toe lijkt te gaan, bedenk dan maar dat de oudervogels dit als nestjong ook meegemaakt en overleefd hebben.

In dit weblog gaat onderzoeker Camilla in op het broedresultaat:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/nog-even-nagenieten-van-de-lepelaars

Hoeveel kuikens zagen we voor de camera's?

Eerste broedgolf: 27 (stand op 25 mei, rond 15:00 uur), waarvan 20 op koloniecam en 7 op nestcam. Kuikenpiek: 8 kuikens erbij op één dag, 17 mei.

Vanaf 5 juni werden weer eieren gespot op de koloniecam en op 28 juni zagen we het eerste kuiken van de tweede broedgolf, in nest V4. 

Tweede broedgolf: 35 (stand op 15 juli, rond 12.30 uur), waarvan 32 op koloniecam en 3 op nestcam.

Totaal: 62, waarvan 52 op koloniecam en 10 op nestcam.

Wanneer zagen we het eerste kuiken van het seizoen?

8 mei: nest 'vlierlepelaar' op koloniecam. Filmpje en weblog:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/eerste-kuiken-zorgt-voor-nieuwe-fase

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/vlierlepelaar-heeft-een-kuiken

Hoeveel kuikens zijn er in de kolonie?

We zien maar een deel van de kolonie voor de camera's. Hoeveel kuikens er in totaal zijn weten we niet. De meeste broedparen (schatting: 50-90) zullen eieren hebben gelegd.

In het overzicht van de gelegde eieren in dit broedseizoen, elders hier bij de veelgestelde vragen over de lepelaar, vind je informatie over het totaal aantal gelegde eieren wat we voor de camera's zagen.

De nesten voor de camera's zijn genummerd om het broedproces te kunnen volgen.

Waar vind ik de nesten met nestnummers?

Overzichtskaartjes vind je in dit weblog:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/orde-in-de-chaos-van-de-tweede-broedgolf

Tip: maak een foto van de kaartjes en zet die op je telefoon. Dan heb je het altijd bij de hand als je wilt volgen wat op de nesten gebeurt.

Wat zijn de bijnamen voor sommige nesten in de chat?

Nestcam:

Voorste nest: nestcamnest, nest van V en M, snelwegnest:

Nest linksachter: achterbuuf;

Nest rechtsachter: familie van de steen.

Koloniecam:

Nest 1::gouden nest;

Nest 2: steencirkel;

Nest 4: piramidelepelaar;

Nest 5C: vlierlepelaar;

Nest 13: chaosnest;

Nest 14: rommelnest;

Nest 15: verstoplepelaar;

Na een eerder mislukt legsel (zie hieronder) hebben we een geslaagde nieuwe broedpoging van de kleine zilverreiger in beeld. Op 27 juni zagen we een kuiken. Inmiddels zijn er drie levendige jongen. Te zien in dit filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/kuikens-worden-groot

Het nest is linksboven in de hoek op de koloniecam te zien. Helaas minder goed in beeld dan de mislukte eerdere poging. Wel zoomen we regelmatig in op het nest. 

We weten niet of dit hetzelfde paar is van her eerdere legsel.

Wat gebeurde er met het eerdere legsel?

De broedende kleine zilverreiger in de lepelaarskolonie bij Beleef de Lente legde drie eieren. In de avond van 20 april nam een boommarter de eerste twee eieren mee. Er werd nog een derde ei gelegd. Dat is in de nacht van 22 april door een lepelaar uit het nest gegooid. Het reigernest is daarna door andere lepelaars vernield, de takken zijn gebruikt voor uitbouw van hun nesten.

In onderstaand filmpje is de 'dader' van het uit het nest kieperen van het ei op heterdaad betrapt op camera: het is de gezenderde lepelaar 'Rubus'.

Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/niet-welkom-1

Dat we broedende kleine zilverreigers in beeld hebben is heel bijzonder, want er broeden weinig in Nederland. De vogel staat op de Rode Lijst van Nederlandse broedvogels.

Aantal broedparen in Nederland: 170-185 (2024)
Geschat maximum aantal overwinteraars: 370-560 (2016/17-2020/21)
Doortrekkers: 600-830, september (2016/17-2020/21)
Bron: sovon.nl

Trek: Kwetsbaar in strenge winters. In milde winters blijven veel kleine zilverreigers in Zuid-Europa en soms zelfs in Nederland. In strengere winters vliegen ze nagenoeg allemaal naar Afrika, variërend van Noord-Afrika tot Senegal, Kameroen en zelfs Kenia. Keert terug in maart-april.

Broeden:  Mei-juni. Eén legsel per jaar, meestal 3-5 eieren. Broedduur 21-25 dagen. Nest van takken.  Broedt bij voorkeur in kolonies. Kleine aantallen ook in kolonies van grote zilverreigers, blauwe reigers, lepelaars of grote meeuwen.

De eieren zijn opvallend blauw, ondermeer als bescherming tegen oververhitting en UV-straling. Beide ouders zitten op de eieren. Jongen zijn na 40-45 dagen vliegvlug, kunnen al na 30 dagen het nest verlaten. Bedelen bij de ouders om voedsel na verlaten van het nest.

Herkennen: Gele voeten, rechte meestal donkere snavel. Broedkleed met sierveren. Man en Vrouw zijn op uiterlijk nauwelijks van elkaar te onderscheiden. Man heeft iets langere kopveren.

Voedsel: Kleine vissen - stekelbaarsjes favoriet. Ook amfibieën en waterinsecten; aan de kust garnalen en kleine kreeftjes. Rent heen en weer om prooien te vangen.

Meer info:

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/kleine-zilverreiger

Heb je meer vragen over de kleine zilverreiger?

De focus op beantwoorden vragen blijft hier bij die over de lepelaar. Dus zoek zelf vooral ook je informatie, bijvoorbeeld via Google. Of vraag het in de chat aan andere kijkers. Daar krijg je meestal antwoord, en anders probeert de moderatie later je vraag daar te beantwoorden.

Ze krijgen de eerste weken eten op het nest. De oudervogels sperren hun snavel wijd open en braken wat eten op. De jongen pakken het met hun snavel uit de keelzak van de oudervogel. Filmpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/eerste-kuiken-zorgt-voor-nieuwe-fase

De ouders vangen visjes en waterdiertjes, zoals garnalen en rivierkreeftjes. In de maag vermengt zich dit, wordt het wat voorverteerd en vormt zich een vispapje.

Na zo'n zeven weken vliegen de jongen uit en moeten ze zelf eten leren zoeken. Ze bedelen dan nog wel een tijdje bij de ouders om gevoerd te worden. Dat zie je mooi in dit filmpje (bron: Vroege Vogels):

https://youtu.be/_zptUsyMp94?si=a-816_lRvFOF03qw

Hier vind je meer informatie:

https://werkgroeplepelaar.org/nieuws/2026/02/17/ouderlijke-zorg-van-lepelaars-eindigt-voordat-ze-op-trek-gaan/

Eieren zijn kwetsbaar maar soms verbazingwekkend levenskrachtig. Een te hoge temperatuur kan meer kwaad dan onderkoeling. Soms vertraagt de ontwikkeling als het broedproces wordt onderbroken.

Waarom werd het broedproces onderbroken?

De eieren lagen hier soms nachten lang bloot door de verstoringen van de hier rondlopende boommarter.

Waarom kwam het met de meeste eieren nog goed?

De lepelaars hebben zich na een tijdje aangepast. Als ze van het nest vluchtten kwamen ze sneller terug. En nog later bleven veel vogels staan als de marter probeerde de kolonie over te steken. Ze konden dus op den duur langer doorbroeden. Dat bleek voor de meeste eieren genoeg.

Waarom nam de marter niet meer eieren mee?

Hij kan op de dam ook ander voedsel vinden en het werd voor hem mogelijk te spannend, toen niet meer alle vogels voor hem vluchtten. In dit weblog vind je uitleg en duiding over hoe dit werkt:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/op-een-kluitje

Hebben de verstoringen het broedresultaat beïnvloed?

Dat is waarschijnlijk. Het kostte de oudervogels energie. De eieren kwamen een aantal dagen later uit dan de 25 dagen broedduur 'volgens het boekje'. Er moest dus langer worden gebroed. We hebben ook gezien dat oudervogels op sommige nesten stopten met broeden.

Het voorste nest op de nestcam ligt op een doorgaande route van de marter. Bij de eerste broedpoging kwamen hier geen kuikens doordat de marter beide eieren meenam. We denken dat de kuikens van de tweede broedpoging het niet hebben gered door de vele verstoringen, en dat het paar van de derde broedpoging om dezelfde reden is gestopt met broeden.

De geel/oranje verkleuring van de veren hoort bij het broedkleed.

Je kunt de ontwikkeling van jong tot adult zien aan de snavel maar ook aan de veren.

Jonge lepelaars hebben zwarte vleugeltoppen en een roze/vleeskleurige snavel. Ze ontwikkelen nog geen broedkleed.

Na 3-4 jaar zijn ze volwassen. De zwarte vleugelpunten verdwijnen geleidelijk. De snavel gaat richting zwart, met een geel/oranje uiteinde. In deze fase ontwikkelen ze in het broedseizoen een oranjegele vlek op de borst en een gekleurde kuif.

Elke vogel is een individu, dus de intensiteit van kleuren kan verschillen van andere vogels van dezelfde leeftijd.

Meer informatie over herkenning vind je hier:

https://werkgroeplepelaar.org/overlepelaars/herkenning/

De jonge lepelaar heeft eerst een rechte snavel. Als jong heb je de lepelvorm nog niet nodig omdat de ouders je nog voeren.

Na enkele weken tot maanden krijgt de snavel de lepelvorm en is klaar om kleine visjes en waterdiertjes uit het water te vissen.

In tegenstelling tot bijvoorbeeld eenden zijn lepelaars niet echt zwemmers. Ze blijven bewust in ondiep water. Doordat ze lange poten met grote tenen hebben en zich rustig bewegen, kunnen ze stabiel lopen.

Wat doet die boommarter hier in de lepelaarskolonie?

Waarschijnlijk is hij (of zij) van de vaste wal hiernaartoe gezwommen, heeft nu hier een territorium en zoekt naar voedsel.

We zagen hem eieren meenemen uit de nesten, om die op te eten. Soms probeerden de oudervogels hun nesten te verdedigen, maar vaak vluchtten ze voor de dreiging van de marter.

De lepelaars hebben zich na een tijdje wel aangepast. Ze bleven niet meer de hele nacht geschrokken weg. Nog later gingen sommigen zelfs niet meer weg als de marter zich liet zien. 

Het is afwachten hoe de lepelaars van de tweede broedfase omgaan met de verstoringen. We zagen dat zij nog wel vluchten voor de marter, maar ook meestal best snel terugkomen.

Het zijn heftige beelden. Waarom lieten we ze toch zien?

Door de camera's van Beleef de Lente maken we mee wat gebeurt op nesten in de natuur. Dat is soms naar en schokkend, maar altijd leerzaam.

Is er iets te doen aan dat de marter eieren meeneemt?

Nee, want de boommarter is wettelijk beschermd. Dat betekent dat hij niet verjaagd, gevangen of uitgezet mag worden.

Ook de boommarter moet eten en heeft als eiereter zijn plek in de natuur. Vaak houden vogels rekening met dat niet alle jongen het gaan redden. Ze leggen dan wat extra eieren.

Hoe gaat het hier verder?

Nu de lepelaars zich hebben aangepast lijkt de marter dat ook te hebben gedaan. We zagen hem gelukkig minder vaak met een ei als prooi. We denken dat hij op deze plek nu genoeg ander voedsel vindt. Of dat zo blijft moeten we afwachten want als de marter gemakkelijk een ei of klein nestjong mee kan nemen, zal hij dat vast doen.

Hoeveel eieren heeft de marter meegenomen?

Bij de drie nesten die we zien op de nestcam nam hii in totaal vijf eieren mee. Gelukkig zijn op deze nesten toch kuikens uitgekomen. We hebben hem met meer eieren zien lopen, maar weten niet altijd waar hii die vandaan haalde. 

De hele kolonie heeft 50 tot 90 broedparen, hoeveel eieren in totaal verloren zijn gegaan weten we dus niet.

Heeft de marter ook kuikens meegenomen?

Dat weten we niet. We hebben het niet op camera gezien en wat buiten beeld gebeurt weten we uiteraard niet. We denken dat hij op deze plek nu genoeg ander eten vindt. Toen de lepelaars zich aanpasten en niet meer voor hem vluchtten heeft de marter zich ook aangepast aan die situatie.

Meer informatie vind je hier:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/vindingrijke-lepelaars

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/op-een-kluitje

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/een-pleidooi-voor-de-marter

https://www.zoogdiervereniging.nl/zoogdiersoorten/boommarter

Lepelaars kunnen tijdens het broedseizoen van partner wisselen.

Hoewel ze vaak monogaam zijn binnen één broedseizoen, komt het voor dat een partner wordt vervangen. Soms is dit het gevolg van territoriumstrijd of als een eerdere partner niet terugkomt.

Er zijn veel gevaren, dus veel lepelaars overleven het eerste levensjaar niet.

Maar als alles goed gaat kunnen ze voor vogelbegrippen best oud worden. We weten van Wor, een lepelaar die bijna 30 jaar oud was toen ze voor het laatst is gezien. Haar verhaal vind je hier:

https://werkgroeplepelaar.org/nieuws/2022/05/10/220510-wor/

Ze hebben geen vijanden waarmee ze oorlog voeren. Er zijn wel andere dieren die de eieren en de jongen van de lepelaar lusten, en gebruiken als voedsel voor hun jongen. Zoals de vos, bunzing, marter, rat, en vogels als kraaien en meeuwen. Opgroeiende en volwassen lepelaars moeten ook oppassen voor een grote roofvogel zoals de zeearend.

Verreweg de grootste bedreiging voor de lepelaar zijn echter wij, de mens. Door vervuiling, gebruik van giftige bestrijdingsmiddelen, het aantasten van hun broed- en voedselgebieden en door klimaatverandering.

Volwassen jongen broeden in principe op de plek waar ze geboren zijn. Maar dat gaat niet altijd op. Er moet rust en genoeg voedsel zijn in de kolonie. Als dat verandert zullen ze een nieuwe plek moeten vinden.

En elke lepelaar is ook een individu. Er is altijd individuele variatie.

De kolonie bestaat uit 50 tot 90 paren, het varieert per jaar.

Hoeveel mannetjes en vrouwtjes er zijn in de hele kolonie, dat weten we niet. Ze lijken veel op elkaar dus dat is heel lastig tellen.

In de broedtijd kunnen we broedparen wel tellen - de verdeling M : V  is dan in principe 1 : 1.

Ze lijken erg op elkaar en zijn heel lastig van elkaar te onderscheiden.

Mannen zijn meestal wat groter, met een wat forsere snavel en de kleuring van de snavelvlek en de vorm van de kop kan iets verschillen van wat je ziet bij vrouwen.

Makkelijker wordt het als ze een bijzonder kenmerk hebben, zoals een ring, of duidelijk herkenbaar gedrag vertonen (paren, eieren leggen).

Wel kun je individuele lepelaars herkennen aan hun snaveltekening, hun 'barcode'.

In dit weblog vind je hierover meer informatie:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/lepelaar-love-island

Fiimpje:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/waar-zijn-de-lepelaars-in-de-nacht

Zodra lepelaars gaan broeden rusten ze op hun nest. Beide ouders broeden, ze wisselen elkaar af.

Wie niet broedt gaat voedsel zoeken, ook in het donker. Dat kun je mooi zien in het filmpje. Daar zie je trouwens niet de lepelaars van deze kolonie. Onze clipmaker heeft beelden gebruikt van de camera's van Beleef de Lente bij de bontbekplevier. 

Als lepelaars niet broeden overnachten ze op een andere plek in de kolonie, in ondiep water of op een eilandje.

Ze slapen staand, op één of beide poten, met de kop achterwaarts in de veren op de rug. Als ze broeden slapen ze zittend op het nest.

Het kost heel veel tijd om waarnemingen te analyseren, bruikbaar te maken voor goede conclusies. Team Lepelaar heeft andere manieren om hun onderzoeksvragen sneller te beantwoorden. 

Wel zijn de kijkers bij Beleef de Lente heel erg welkom bij het helpen met bijvoorbeeld herkenning van individuele vogels. Zo helpen jullie mee aan dat we meer te weten komen over de lepelaar.

In dit weblog gaat onderzoeker Camilla in op het broedresultaat:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/nog-even-nagenieten-van-de-lepelaars

Eerste broedgolf (tot en met 28 april): 31 eieren, waarvan 21 op de koloniecam en 10 op nestcam.

Tweede broedgolf (vanaf 5 juni, stand 01 juli rond 20 uur): 29 eieren, waarvan 26 op de koloniecam en 3 op nestcam.

Totaal: 60 eieren, waarvan 47 gezien op koloniecam en 13 op nestcam. 

We zien maar een deel van de kolonie, hoeveel eieren er in totaal zijn gelegd weten we niet.

Lepelaars broeden vanaf eind maart, soms iets eerder. Ze leggen meestal 4 eieren. Broedduur: 25 dagen.

(Een overzicht van de uitgekomen kuikens in dit broedseizoen vind je elders hier bij de veelgestelde vragen over de lepelaar.)

Lepelaars zoeken hun voedsel in laagstaand water. Dat doen ze op de tast. Het zijn dus ook 'nachtvissers', zowel overdag als in het donker kunnen ze hun prooi vinden.

De snavel is plat, breed en lepelvormig en is hun eetgereedschap, bestek. Vergelijk het maar met hoe wij als mensen soep eten met een lepel.

Ze eten kleinere vissen en waterdiertjes. Ook wel garnalen en rivierkreeftjes.

In dit fragment uit Vroege Vogels vertelt lepelaaronderzoeker Ernst Poorter over het zoekgedrag naar voedsel:

https://www.bnnvara.nl/vroegevogels/artikelen/lepelaargewoonten

Op deze pagina vind je meer informatie:

https://www.vogelbescherming.nl/ontdek-vogels/kennis-over-vogels/vogelgids/vogel/lepelaar

In het filmpje op die pagina zie je hoe de lepelaar zijn snavel gebruikt om in het water voedsel te vinden.

En in dit filmpje, vastgelegd via de Beleef de Lente camera bij de Bontbekplevier, zie je het ook heel mooi:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/lepelaar-in-de-lagune

Voedselgebieden zijn vaak ver weg van de broedkolonie. Soms wel tientallen kilometers

Na vijf weken verlaten de kuikens het nest. Ze gaan oefenrondjes vliegen en komen terug voor voederingen. Na een week of zeven verzamelen ze zich in een soort oefencrèches in de buurt van de kolonie. Daar worden ze nog gevoerd door de ouders.

Ze leren steeds beter vliegen en gaan geleidelijk verder mee met de ouders naar de voedselgebieden. Daar leren ze zelf eten zoeken.

Het voedsel verteert meestal volledig en wordt niet uitgebraakt in de vorm van een braakbal, zoals bijvoorbeeld bij uilen. Wel kan eens een graat van een wat grotere vis of wat ander opgelepeld materiaal dwars zitten. Dat proberen ze dan wel kwijt te raken.

Dat hangt af van de leeftijd.

Een nestjong wat nog niet kan waggelen en klauteren heeft geen kans op overleven. De ouders kunnen het niet oppakken en terugbrengen naar het nest.

Een jong wat al wat ouder is en kan klauteren zal - als het niet gewond is - zelf weer het nest inklimmen. Als dat niet lukt moet het hopen dat de ouders hem horen bedelen en onder het nest gaan voeren.

De snavel groeit in het eerste jaar geleidelijk door, ook nadat ze het nest en de kolonie hebben verlaten.

Na 40 dagen is hun snavel ongeveer 10 cm. Dat is bijna de helft van die van een volwassen lepelaar, gemiddeld 15 tot 22 cm.

De snavel groeit ongeveer 2 mm per dag. 

Dat klopt. Zo worden ze gestimuleerd om het nest en de kolonie te verlaten, om te leren zelf eten te zoeken. De ouders blijven nog wel een tijdje voeren.

Ze gaan voordat ze kunnen vliegen al van het nest.

Lepelaaronderzoeker Ernst Poorter maakte onderscheid in drie fases in de kuikenontwikkeling, tijdens zijn onderzoek in de jaren '70 in de Oostvaardersplassen:

Waggelfase: 0 - 2,5 weken
Wandelfase: >2,5 – 3,5 weken
Fladderfase: >3,5 – 6 weken.

Filmpje: https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/filmpjes/bekijken/een-hoop-gefladder

Een kuiken van 5 weken kan al zijn eerste oefenrondjes boven de kolonie gaan vliegen. Dan gaan ze vaak aan de randen van de kolonie hangen.

Met ongeveer zeven weken verlaten ze de kolonie. Ze vliegen met de ouders mee om voedsel te zoeken en keren dan niet meer terug naar het nest.

De ouders voeren tot de jongen geleerd hebben om zelfstandig eten kunnen vinden.

Een eierschaal bestaat voor het overgrote deel uit calciumcarbonaat (CaCO₃) kristallen, kalk. Verder bestaat de schaal van een ei uit organisch materiaal zoals eiwitten (waaronder collageen). Die geven de schaal flexibiliteit. Er zitten andere waardevolle mineralen in zoals magnesium en fosfor.

Er zijn vogels die na het uitbreken van de kuikens de lege eierschalen opeten. Die bestaat uit waardevolle stoffen en het is belangrijk om bijvoorbeeld voldoende calcium binnen te krijgen. Dat geldt zeker voor de vrouwelijke vogels, die de eieren hebben aangemaakt en daarvoor calcium hebben gebruikt uit hun reserves.

Blijkbaar hebben lepelaars geen behoefte aan bijtanken met calcium. Vermoedelijk krijgen ze uit hun voeding voldoende calcium binnen om de reserves aan te vullen.

Bij kuikens maken we onderscheid in nestblijvers en nestvlieders.

Nestblijvers worden kaal en blind geboren. Ze zijn afhankelijk van hun ouders voor voedsel. Nestvlieders worden geboren met een donskleed en ogen open. Ze moeten meteen hun eigen voedsel zoeken.

Lepelaarkuikens zitten daar tussenin. We noemen ze semi-nestvlieders.

Ze worden geboren met donskleed en open ogen. Ze zijn wel afhankelijk van hun ouders voor voedsel, totdat ze goed kunnen vliegen en leren hun eigen eten te vinden.

Net zoals veel andere vogels hebben lepelaars last van parasieten. Je ziet ze dus zichzelf en elkaar veel poetsen om hun veren in goede conditie te houden.

We weten niet of dat hier speelt, maar okselvliegen bestaan wel degelijk. De deftige naam is Carnus hemapterus. Een heel klein vliegje van ongeveer een millimeter groot. Het leeft als parasiet onder de oksels en veren van vogels, en ze zijn nogal eens te zien bij nestjongen van roofvogels en uilen. Hier vind je een foto van het vliegje: https://nl.wikipedia.org/wiki/Carnus_hemapterus

Voorzover bekend zijn ze voor mensen onschadelijk. Gelukkig maar.

Lepelaarkuikens hebben een kleine witte eitand.

Bijna alle kuikens hebben zo'n eitand, een uitsteeksel op hun snavel om het ei van binnenuit aan te pikken. Ze verliezen die al snel na het uitkomen.

Een uitzondering zijn grootpoothoenders en kiwi’s. Grootpoothoenders ontwikkelen een eitand in de embryonale fase, maar verliezen hem voordat ze uitkomen. De kiwi heeft helemaal geen eitand.

Hoe komen deze vogels dan uit hun ei? Ze gebruiken hun poten om het ei te breken.

Lepelaars zijn meer dan alleen wadvogels. Ze kunnen voedsel zoeken op het wad, maar ook in polders

Voor hun broedplekken is het belangrijk dat ze veilig zijn. Vroeger broedden ze vooral op de grond of in rietmoerassen zoals het Naardermeer.

Door verdroging en toename van ondermeer vossen werden deze plekken te gevaarlijk. De lepelaars verplaatsten zich naar de wadden. Ondertussen zijn ze het vasteland opnieuw aan het koloniseren. Dat doen ze door in bomen te broeden, maar ook op legakkers omringd door water.

Meer informatie in deze weblogs:

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/vindingrijke-lepelaars

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/laat-je-verrassen-door-nationaal-park-nieuw-land

https://www.vogelbescherming.nl/beleefdelente/blog/lezen/werkgroep-lepelaar-gaat-het-inderdaad-goed-met-de-soort

In de regel blijven lepelaars de eerste paar jaar in hun overwinteringsgebieden. Maar sommigen komen eerder terug.

Een lepelaar die de jeugdfase (juveniel) is ontgroeid, maar nog niet het volwassen verenkleed (adult) volledig heeft, noemen we een subadult. Zeg maar: de tienerfase in het vogelleven.

Je kunt een subadulte lepelaar herkennen aan de zwarte vleugelpunten aan de onderkant van hun vleugels.

Lepelaars, en andere vogels, gapen zeker.

Bij mensen is gapen iets wat we onbewust doen, om ons brein alert te houden wanneer we moe zijn of verveeld raken. Lepelaars zijn vast wel eens moe. Wie weet vervelen ze zich soms ook en gapen ze om alert te blijven.

We zien ook gedrag bij vogels dat lijkt op gapen. Dan zit iets dwars wat ze kwijt willen, zoals onverteerde resten in de keel of in de maag. Het is dan meer kokhalzen dan gapen.

Lepelaars hebben een goed nest nodig om hun jongen groot te krijgen. Het nest is dus heel belangrijk voor ze. En nesten zijn schaars.

Er zijn drie manieren om aan een nest te komen.

De eerste twee manieren. Je bouwt het op een nieuwe plek, of je vindt een bestaand nest waar nog niemand zit. Dat gaat zonder gekibbel.

De derde manier geeft wel ruzie. Je pakt het nest af van een ander paar.

Als koloniebroeders zitten ze heel dicht op elkaar. Ze tolereren buren, maar ze zullen wel hun nest afbakenen en verdedigen. Als andere lepelaars hun nesttakken proberen te jatten, of hun nest willen overnemen, gaan ze kibbelen en soms fel vechten.

Een van de ouders blijft op het nest tijdens het broeden en als de kuikens uitgekomen zijn. Ze wisselen elkaar af. Meestal zijn mannen overdag op het nest, vrouwen in de nacht.

Als de jongen groter worden gaan de ouders steeds vaker allebei van het nest om te vissen. De jongen hebben dan veel eten nodig.

Bij ernstige verstoringen vluchten de ouders van het nest. Ze laten hun eieren of kuikens dan alleen. Dat klinkt heftig maar ze kiezen voor hun eigen veiligheid en overleven. Als het weer veilig voelt komen ze terug.

Dat kan allebei Takken zijn belangrijk als nestmateriaal voor het onderhouden van het nest. Het lijkt ook een functie te hebben tijdens de paarvorming.

In het boek 'Lepelaargewoonten' van onderzoeker Ernst Poorter wordt 'nestplaats-wijzen' en 'materiaal-schikken' als baltsgedrag geclassificeerd. Dit gedrag kan leiden tot een te bouwen of te repareren nest. Maar soms zetten ze niet door met dat nest en laten de takken liggen. Mogelijk is het dan nog alleen onderdeel van de paarvorming.

Meer informatie over dit boek vind je in dit fragment uit Vroege Vogels:

https://www.bnnvara.nl/vroegevogels/artikelen/lepelaargewoonten

De nesten zijn steviger dan ze op het eerste oog lijken. Het wordt het hele broedseizoen door bijgehouden en waar nodig gerepareerd.

Takken en ander nestmateriaal zijn schaars. Je ziet lepelaars vaak takken jatten bij een onbewaakt nest en ruzie maken met andere lepelaars over wie de tak krijgt.

In de herfst en winter hebben de nesten veel te lijden. In het voorjaar reparen en versterken lepelaars het nest, zodat het weer klaar is voor het broedseizoen.

Het is een belangrijk communicatiemiddel. De lepelaar zet de kuif bewust op bij het baltsen en bij het verdedigen van het nest.

De kuif bestaat uit verlengde sierveren op de kop, die in het broedseizoen langer zijn. Ze zijn dan onderdeel van het broedkleed, in combinatie met de gele band om de hals.

De kleur van de kuif kan verschillen, het is niet bekend of een wat fellere kleur van de kopveren een indivduele variatie is of dat dit vaker voorkomt bij een man of een vrouw.

Niet alle lepelaars trekken ver weg. Overwinterplekken zijn in Frankrijk, Spanje, Portugal, Mauretanië of Senegal.

Een klein deel van de populatie (vooral juvenielen, dat zijn de onvolwassen en nog niet geslachtsrijpe vogels) overwintert op Texel, in Noord- en Zuid-Holland en met name in het Deltagebied.

Meer informatie vind je hier:

https://werkgroeplepelaar.org/overlepelaars/trek/

Meestal leggen ze 3 tot 4 eieren, die meestal om de dag worden gelegd. De eieren komen uit na 24-25 dagen.

De eileg is vanaf eind maart tot in juli en soms nog later.

Op welk moment van de dag lepelaars gemiddeld gesproken meestal een ei leggen, dat weten we niet. Voor de camera zagen we hier geen patroon.

Ze beginnen met broeden vanaf het eerste of tweede ei. Dat betekent dat de eieren niet tegelijkertijd uitkomen en dat er soms een flink verschil in grootte zal zijn tussen de kuikens.